izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Vulqarizm [lat. vulgaris - adi, ümumi xalqın] Dilçilikdə ədəbi dilin normalarına uyğun gəlməyən, qeyri-ədəbi, kobud və ya ləyaqətsiz sayılan söz və ya ifadədir. Vulqar sözlər və ifadələr ümumiyyətlə qəbuledilməz sayılır və rəsmi ünsiyyətdə, yazılı əsərlərdə və ya hörmət tələb edən mühitlərdə istifadə edilməməlidir. Bu sözlərin istifadəsi danışanın tərbiyə səviyyəsini və ünsiyyət mədəniyyətini əks etdirir.

Vulqarizmlər müxtəlif səviyyələrdə qəbuledilməzlik dərəcəsinə malik ola bilər. Bəzi hallarda, bir sözün vulqar olması kontekstdən və istifadəçidən asılı ola bilər. Məsələn, dostlar arasında istifadə edilən bir söz, rəsmi bir mühitdə vulqar sayıla bilər. Vulqarizmlərin əsas xüsusiyyətləri onların qeyri-ədəbi olması, qəbul edilməmiş leksik vahidlər olması və bəzən etik normaları pozmasıdır.

Vulqar sözlərin mənşəyi müxtəlif ola bilər: argo, jargona aid ifadələr, köhnəlmiş sözlər, dialektalizmlər, hətta bəzi hallarda ədəbi sözlərin qeyri-məqsədəuyğun istifadəsi də vulqarizm kimi qəbul edilə bilər. Vulqarizmlər ədəbi dilin təmizliyini və zənginliyini pozduğundan onların istifadəsindən çəkinmək məsləhət görülür. Onların yerinə daha münasib və ədəbi dilə uyğun sinonimlərdən istifadə etmək daha düzgündür.

Cümlədə vulqarizmlərin işlənməsinin nümunələri:

  • "O, çox kobud və vulqar danışırdı." (burada "vulqar" sözü sifətin funksiyasında istifadə olunmuşdur və şəxsin danışma üslubunu təsvir edir)
  • "Onun dediyi sözlər tamamilə vulqarizm idi." (burada "vulqarizm" sözü isim funksiyasında işlənir və qəbuledilməz ifadələri ümumiləşdirir)
  • "Mətndəki vulqar ifadələr redaktə edilməlidir." (burada "vulqar" sözü sifət kimi istifadə olunur və mətndəki qəbuledilməz ifadələri xarakterizə edir)

Qeyd etmək lazımdır ki, vulqarizmlərin təsnifatı və qəbul edilməmə dərəcəsi zamanla və mədəniyyətlər arasında dəyişə bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz