Timol (latınca Thymol): Səciyyəvi, xoşagəlməz bir iyə malik, rəngsiz və kristalvari quruluşa sahib üzvi bir birləşmədir. Kimyəvi formulunu C10H14O olaraq göstərmək olar. İzomerləri mövcuddur.
Mənşəyi: Timol əsasən müxtəlif bitkilərin, xüsusilə də çobanyastığı (Thymus vulgaris) və nanəkimilər fəsiləsindən olan bitkilərin efir yağlarından alınır. Adının mənşəyi də qədim yunanca “thymón” (çobanyastığı) sözündəndir. Latın dilindəki elmi adlandırması isə məhz bu mənşəyini əks etdirir.
Kimyəvi xüsusiyyətləri: Timol aromatik bir spirt olub, fenol qrupuna aiddir. Antiseptik, antifungal və insektisid xüsusiyyətlərə malikdir. Su ilə az qarışır, lakin spirt, efir və digər üzvi həlledicilərdə yaxşı həll olur. Qatı halda kristal və ya pulcuq şəklində olur.
İstifadəsi: Timolun geniş tətbiq sahəsi vardır. Tibbdə antiseptik və antifungal dərman vasitələrinin tərkibində istifadə olunur. Qida sənayesində qoruyucu maddə və ədviyyat kimi tətbiq edilir. Kosmetik sənayedə də ətir və antiseptik maddə kimi istifadə olunur. Bundan əlavə, kənd təsərrüfatında parazitlərlə mübarizədə istifadə oluna bilir.
Cümlələr içində istifadəsi:
- Çobanyastığının efir yağında timolun yüksək konsentrasiyası vardır.
- Timol əsaslı məlhəm dəridəki göbələk infeksiyalarına qarşı təsirlidir.
- Bəzi diş pastalarının tərkibində timol antiseptik olaraq işlənir.
- Timol qida məhsullarının uzun müddət saxlanmasına kömək edir.