Teplovoz [rus. тепловоз] sözü Azərbaycan dilinə rus dilindən keçmiş bir termindir. Əslində iki hissədən ibarətdir: "тепло" (teplo) - istilik, isinmə və "воз" (voz) - nəqliyyat vasitəsi, araba mənalarını verir. Beləliklə, sözün hərfi tərcüməsi "istilik vasitəsi" demək olsa da, Azərbaycan dilində spesifik məna qazanmışdır.
Azərbaycan dilində teplovoz, daxili yanma mühərriki ilə işləyən və dəmir yolu relsləri üzərindən hərəkət edən bir lokomotiv növü deməkdir. Bu, buxar lokomotivindən fərqli olaraq, buxar deyil, dizel və ya qaz turbinli mühərriklə işləyən bir nəqliyyat vasitəsidir. Buxar lokomotivlərindən daha səmərəli, daha səssiz və ətraf mühitə daha az zərərli olan teplovozlara müasir dəmir yolu nəqliyyatında geniş istifadə olunur.
Teplovoz sözü müxtəlif cümlələrdə aşağıdakı kimi işlənə bilər:
- Yeni teplovoz qatarı vaxtında stansiyaya çatdı. (Burada teplovoz, qatarı dartan lokomotiv kimi istifadə olunur.)
- Mühəndislər yeni, daha güclü bir teplovoz dizaynı üzərində işləyirlər. (Burada teplovoz, texniki bir cihaz kimi təsvir olunur.)
- O, illərdir teplovoz sürücüsü kimi çalışır. (Burada teplovoz, peşə ilə əlaqəli bir kontekstdə istifadə olunur.)
- Qəza nəticəsində teplovoz relslərdən çıxmışdı. (Burada teplovoz, hadisənin iştirakçısı kimi təsvir olunur.)
Qısaca, teplovoz sözü, rus dilindən götürülmüş olsa da, Azərbaycan dilində öz spesifik mənasını qoruyub saxlayır və dəmir yolu nəqliyyatında vacib bir termin kimi geniş istifadə olunur.