izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Şirbit (is. zool.) – Çəki balıqlarının (Siluridae fəsiləsinə aid) bir növü. Azərbaycan dilində "şirbit" sözü əsasən Xəzər dənizində yaşayan və ticari əhəmiyyətə malik olan müəyyən bir çəki balığı növünü ifadə edir. Lüğətlərdə qısa şəkildə "çəki balığının bir növü" kimi təsvir olunsa da, daha dəqiq təsnifat üçün elmi adından (məsələn, Silurus glanis və ya digər uyğun növlərin elmi adları) istifadə etmək daha düzgündür. "Şirbit" termini xalq arasında yayılmış bir ad olduğundan, elmi təsnifata uyğun olaraq dəqiq bir növü göstərmir, ümumi bir termin kimi işlənir.

Sözün etimologiyası tam aydın deyildir. Ehtimal ki, türk dillərindən gəlmədir və səs oxşarlığına əsasən "şir" (aslan) ilə əlaqələndirilə bilər. Bəlkə də bu ad balığın güclü, əzəmətli görünüşünə və ya yırtıcı təbiətinə istinad edir. Digər bir ehtimal, sözün qədim türkcədən gəlmiş bir sözün fonetik dəyişikliyə uğramış forması olmasıdır. Daha ətraflı etimoloji araşdırmalar sözün dəqiq mənşəyini müəyyənləşdirmək üçün zəruridir.

Cümlədə işlənmə nümunələri:

"Balıqçılar bu səhər çoxlu şirbit tutmuşdular." - Bu cümlədə "şirbit" sözü Xəzər dənizində tutulan çəki balığı növünü ifadə edir.

"Şirbitin əti çox dadlıdır." - Bu cümlədə "şirbit" sözü həmçinin bu balığın ətinin dadından bəhs edir.

"Xəzər dənizində müxtəlif növ balıqlar, o cümlədən şirbit yaşayır." - Bu cümlədə "şirbit" sözü Xəzər dənizinin faunasının bir tərkib hissəsi kimi qeyd olunur.

Qeyd etmək vacibdir ki, "şirbit" sözünün konkret hansı çəki balığı növünü ifadə etdiyi coğrafi bölgədən və yerli dialektlərdən asılı olaraq dəyişə bilər. Daha dəqiq məlumat üçün ihtioloji mənbələrə müraciət etmək lazımdır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz