Sürüngəl sözü Azərbaycan dilində əsasən "dağlarda sürüşkən, dar yerlər" mənasında işlənir. Lüğətlərdəki bu tərif isə kifayət qədər qısa və ümumiləşdirilmişdir. Daha dəqiq və geniş bir izah vermək üçün sözün etimologiyasını və kontekstual istifadəsini nəzərə almaq lazımdır.
Sözün mənşəyini "sürünmək" felindən götürmək olar. "Sürünmək" həm fiziki sürünməni (məsələn, ilanın sürünməsi), həm də maneələri aşaraq, çətinliklə irəliləməni ifadə edir. Bu mənada "sürüngəl" sözü, dağlarda qarşılaşılan fiziki çətinlikləri (darlıq, yamacın dikliyi, sürüşkənlik) və bu çətinlikləri aşmaq üçün edilən səyləri əks etdirir. Yəni, insanın belə yerlərdə "sürünərək" irəliləməli olması nəzərdə tutulur.
Sözün istifadəsi coğrafi mövqedən də asılıdır. Dağlıq bölgələrdə yaşayan insanlar bu sözü daha çox işlədirlər və onun mənasını daha yaxşı başa düşürlər. Məsələn, "O dağ yolunda bir neçə sürüngəl vardı, çox ehtiyatlı getməliydik." cümləsində "sürüngəl" sözü, yolun dar, dik və sürüşkən hissələrini ifadə edir. Bunlar təhlükəli yerlərdir və hərəkət zamanı ehtiyat tələb olunur.
Ümumiləşdirərək deyə bilərik ki, "sürüngəl" sözü, dağlıq ərazilərdə yolun dar, dik və sürüşkən, keçilməsi çətin olan hissələrini ifadə edir. Bu hissələrdə hərəkət etmək üçün insanın ehtiyatlı və yavaş hərəkət etməsi, bəzən isə sürünərək irəliləməsi tələb olunur. Sözün mənası, sadəcə "dar yer" deyil, həm də bu darlığın yaratdığı fiziki çətinlik və təhlükəni əhatə edir.
Beləliklə, "sürüngəl" sözünün tam və dəqiq tərifi belə verilir: Dağlıq ərazilərdə, keçilməsi çətin, dar, dik və sürüşkən yerlər; hərəkət zamanı ehtiyat tələb edən və bəzən sürünərək keçilməsini zəruri edən yerlər.