izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Sənət (ər. صناعة - sənā'a) sözü, əsl mənası "hazırlamaq", "təkmilləşdirmək", "qurmaq" olan ərəb sözündən törəmişdir. Azərbaycan dilində istifadə edilən mənaları daha geniş və dəqiq şəkildə aşağıdakı kimi təqdim etmək olar:

1. Peşəkarlıq tələb edən, xüsusi bilik, bacarıq və təcrübəni özündə birləşdirən hər hansı bir əmək fəaliyyəti. Bu mənada sənət, sadəcə gündəlik ehtiyacları qarşılamaq üçün deyil, həm də bədii, estetik və ya intellektual dəyər yaradan bir fəaliyyət ola bilər. Məsələn, "toxucu sənəti", "dəmirçi sənəti", "rəssamlıq sənəti", "həkimlik sənəti" ifadələrində olduğu kimi. Bu mənada "sənət" sözü, fərdin yaşamasını təmin etmək məqsədi daşıya bilər (məsələn, bir sənətkar öz sənəti ilə dolanır), lakin bu, onun əsas mənası deyildir. Sənətin əsas mahiyyəti xüsusi bacarıq və peşəkarlığa əsaslanmasıdır.

2. Əl işləri, incəsənət əsərləri yaratmaqla əlaqəli bacarıq və ustalıq. Bu isə daha çox bədii və estetik tərəfi ön plana çıxarır. Məsələn, "xalçaçılıq sənəti", "minyatür sənəti", "heykəltəraşlıq sənəti" və s. Bu kontekstdə "sənət" sözü, əsasən nəticənin estetik dəyərinə, onun gözəlliyinə və bədii keyfiyyətinə diqqət çəkir.

3. (məcazi mənada) Hər hansı bir sahədə, peşədə yüksək bacarıq və ustalıq. Məsələn, "o, öz işinin sənətkarıdır", "müəllimlik sənətini mükəmməl bilir" kimi ifadələrdə olduğu kimi. Bu mənada sənət, konkret bir əl işi yaratmaqla deyil, hər hansı bir sahədə yüksək səviyyəli peşəkarlıqla əlaqələndirilir.

Beləliklə, "sənət" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişsə də, əsasında xüsusi bacarıq, təcrübə və bilik tələb edən bir fəaliyyət anlayışı durur. Bu fəaliyyət həm maddi məhsul (bir əl işi, bir əsər) yarada, həm də maddi olmayan bir xidmət (məsələn, həkimin xidməti) ola bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz