Səndəl₃ (yun. sələfinə istinadən) - Qədim yunan və Roma mədəniyyətlərində yayılmış, dabansız və ya çox nazik dabanlı, yüngül ayaqqabı növü. Materialı və hazırlanma texnikası müxtəlif ola bilərdi, lakin ümumi xüsusiyyətləri yüngüllüyü və dabansız və ya olduqca nazik dabanı idi. Əsasən isti iqlim şəraitində, rahatlıq və hava keçirməsi üçün geyinilirdi. Qədim yazılı mənbələr və arxeoloji tapıntılar səndəlin müxtəlif formalarının və materiallarının (məsələn, dəri, papirüs, bitki lifləri) mövcudluğunu təsdiq edir.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "səndəl" sözünün yunan mənşəli olduğu aydın olur. Yunan dilindəki əsas sözün dəqiq forması və mənası müəyyən edilməli olsa da, geniş mənada “açıq ayaqqabı” və ya “dabansız ayaqqabı” kimi tərcümə edilə bilər. Romalıların da bu ayaqqabını istifadə etmələri onun geniş yayılmasının və təsir gücünün göstəricisidir. "Səndəl" sözü bir çox Avropa dillərinə də bu yunan mənşəli söz vasitəsilə keçmişdir.
Müasir Azərbaycan dilində "səndəl" sözü əsasən tarixi kontekstdə, qədim dünyanın həyat tərzini, geyimlərini və adətlərini təsvir edərkən işlədilir. Məsələn: "Qədim yunan əsgərləri döyüşə səndəllərlə gedirdilər." və ya "Rəsmlərdə təsvir olunanlar, yüngül səndəlləri ilə əyləncəli məclislərdə iştirak edirdilər." kimi cümlələrdə istifadə oluna bilər. Sözün istifadəsi kontekstdən asılı olaraq, ayaqqabının materialı və formasına dair əlavə məlumat verə bilər.
Qısaca olaraq, "səndəl" sözü, yunan-roma mədəniyyətindən qaynaqlanan, dabansız və ya çox nazik dabanlı, yüngül ayaqqabı növünü ifadə edən bir termindir. Sözün mənası və istifadəsi kontekstdən asılı olaraq müəyyən edilir.