Sayalanmaq felinin Azərbaycan dilindəki mənası, sadəcə "sağalmaq" kimi izah edilməkdən daha geniş və dəqiq şəkildə ifadə edilməlidir. Lüğətlərdəki "sağalmaq" tərifi, sayalanmağın əhatə etdiyi bütün nüansları əks etdirmir. Çünki "sayalanmaq", yalnız fiziki yaranın sağalmasını deyil, həm də daha çox metaforik mənada, hər hansı bir mənfi vəziyyətin, dərdin, kədərin aradan qalxmasını, yüngülləşməsini ifadə edir. Bu mənada "yaxşılaşmaq", "əvvəlki vəziyyətinə qayıtmaq" kimi tərcümələr də uyğun gələ bilər.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, kökü türk dillərindəki "say" felinə bağlı ola bilər. "Say" felinin mənası içərisində "azalmaq", "əriyib getmək", "sönmək" kimi mənalar da vardır. Bu mənada "sayalanmaq" sözü, yaranın tədricən iylənməsi, yox olmasına bənzədilərək, metaforik olaraq dərdin, kədərin "azalması", "əriyib getməsi" mənasını da özündə ehtiva edir.
Misal üçün, "Qurbani" şeirindən gətirilən misal "Yara sayalanıbdı" ifadəsi, sadəcə fiziki yaranın sağalmasını deyil, daha geniş mənada, həm də ruh halının yaxşılaşmasını, kədərin azalmasını da ifadə edə bilər. Şeirin kontekstində bu ifadənin hansı mənada işləndiyini dəqiq müəyyənləşdirmək üçün şeirin tam mətninə baxmaq lazımdır.
Fərqli cümlələrdə "sayalanmaq" sözünün işlənməsinə dair nümunələr:
- Dərin yara yavaş-yavaş sayalandı.
- Qəlbindəki kədəri bir az da olsa sayalanmışdı.
- Uzun müddət davam edən xəstəliyi nəhayət sayalandı.
- Zaman keçdikcə əziyyətləri sayalanacaq.
Yekun olaraq, "sayalanmaq" felini yalnız "sağalmaq" kimi tərif etmək qeyri-dəqiqdir. Bu söz, həm fiziki, həm də metaforik olaraq, mənfi bir vəziyyətin yaxşılaşmasını, azalmasını, aradan qalxmasını ifadə edir və kontekstdən asılı olaraq müxtəlif mənalarda işlənə bilər.