izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Sanballamaq felinin Azərbaycan dilindəki mənası, lüğətlərdə verilən qısa izahdan daha geniş və dəqiq şəkildə aşağıdakı kimi təqdim oluna bilər: Əşyanın əl ilə tutularaq, ağırlığının və ya vəzninin təxminən müəyyən edilməsi prosesidir. Bu proses, əşyanın dəqiq çəkisinin ölçülməsini deyil, onun nisbi ağırlığının (ağır, yüngül olmasını) səthi bir şəkildə müəyyən edilməsini nəzərdə tutur. "Sanballamaq" hərəkəti, adətən əşyanın fiziki xüsusiyyətlərini, ölçülərini və ya materialını nəzərə almaqla həyata keçirilir.

Məsələn, "kisəni sanballamaq" ifadəsi kisənin əlinə götürülərək, içindəki əşyaların miqdarı və ya ümumi ağırlığı haqqında qabaqcadan bir təsəvvür əldə etmək məqsədini daşıyır. Bu, dəqiq bir ölçmə deyil, yalnız təxminə əsaslanan bir qiymətləndirmədir. Eynilə "qutunu sanballamaq"da da qutunun içindəki əşyaların miqdarı və ya qutunun özü ilə bağlı ağırlıq haqqında ümumi bir təsəvvür yaratmaq üçün istifadə olunur.

Sözün etimologiyasına gəldikdə, "sanbal" kökü ilə əlaqəsi araşdırılmalıdır. "Sanbal" sözünün özündə ağırlıq, ölçü və ya miqdar ifadə edən bir məna olub-olmadığı aydınlaşdırılmalıdır. Bu mənada, sözün türk dillərindəki qohum sözlərinin araşdırılması vacibdir. Belə bir araşdırma, "sanballamaq" felinin daha dərin bir dil tarixi təhlilini təmin edə bilər.

Cümlədə istifadəsi nümunələri:

  • Satıcı tərəziyə qoymadan əvvəl meyvə qutusunu sanballadı.
  • Çantanı sanballayıb, səfərə lazım olan əşyaların çox olduğunu anladı.
  • Qapı ağır idi, onu sanballayıb, açmağa çalışdı.
  • Torbanı sanballayıb, içindəki unun çox az olduğunu gördü.

Göründüyü kimi, "sanballamaq" feli, dəqiq ölçmə aparılmayan, yalnız əl ilə hiss edilən ağırlığı təxmin etmək üçün istifadə olunur. Bu, gündəlik həyatda tez-tez rast gəlinən, səlis və sadə bir hərəkəti ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz