izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Sallanış sözü Azərbaycan dilində əsasən iki əsas mənada işlənir: birincisi, fiziki bir hərəkəti, ritmik və yumşaq bir şəkildə irəli-geri, sağa-sola və ya yuxarı-aşağı hərəkət etməyi; ikincisi isə, daha metaforik mənada, birinin hərəkət və davranışlarında, xüsusilə də yeriş və oturmasında, nazlı və zərif bir tərz ifadə edir.

Birinci mənada sallanış, fiziki obyektlərin və ya varlıqların sallama hərəkətini bildirir. Məsələn: "Ağacın budaqlarının sallanışı küləyin şiddətini göstərirdi." və ya "Körpünün sallanışı insanları narahat edirdi." Bu mənada, söz "hərəkət", "tebraz", "titrayış" kimi sözlərlə sinonim ola bilər, lakin bu sinonimlər, "sallanış"ın ifadə etdiyi yumşaq, ritmik xarakteri tam əks etdirmir. "Sallanış" daha çox müəyyən bir ritmikliyə, müntəzəmliyə işarə edir.

İkinci, daha metaforik mənada isə sallanış, insanın yeriş və davranışında özünü göstərən nazlıq, incəlik və zərifliyi ifadə edir. Bu mənada, söz daha çox "əzilə-əzilə yeriş", "nazlı yeriş" kimi ifadələrlə sinonimdir. Lakin "sallanış" bu ifadələrdən daha incə bir məna kəsb edir, sadəcə yerişi deyil, ümumi bir zəriflik və cazibəni əks etdirir. Məsələn: "Qızın sallanışı, geyiminin gözəlliyi ilə birləşərək onun xüsusi cazibəsini vurğulayırdı." və ya "O, sallanışı ilə hər kəsin diqqətini özünə çəkmişdi." Bu mənada söz, "qamət", "duruş" kimi sözlərlə də əlaqələndirilə bilər.

Sözün etimologiyasına gəldikdə, "sallamaq" felindən törəmişdir və hərəkətin təkrarlanan, ritmik xarakterini əks etdirir. "Sallanış" sözü, həm fiziki, həm də metaforik mənalarda, hərəkətin yumşaqlığı, nazlılığı və zərifliyini vurğulayır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz