Rəncidəqəlb sözü farsca "rəncidə" (incimiş, kədərlənmiş) və ərəbcə "qəlb" (ürək, könül, hal) sözlərindən əmələ gəlmiş mürəkkəb bir sifətdir. Lüğətlərdə sadəcə "incimiş, küskün" kimi tərcümə edilməsi sözün bütün mənasını əhatə etmir. Daha dəqiq ifadə etmək üçün, rəncidəqəlb, könlünün inciməsindən, kədərdən, üzüntüdən, xəcalətdən və ya ədalətsizliyə məruz qalmağın yaratdığı acı təcrübədən qaynaqlanan bir əhval-ruhiyyəni ifadə edir. Bu hal, sadəcə küskünlükdən daha dərin və mürəkkəb bir emosional vəziyyətdir.
Rəncidəqəlb sözü, insanda özünü göstərən bir neçə əlaməti özündə birləşdirir: iç dünyasında bir narahatlıq, kədər, üzüntü, incimə, xəcalət, hətta nəzakətsiz bir davranışa qarşı etiraz hissləri. Bu hisslər açıq şəkildə ifadə edilməyə bilər, lakin şəxsin davranışlarında, mimikalarında və ümumi əhval-ruhiyyəsində öz əksini tapar.
Misal üçün, "O, rəncidəqəlb görünürdü, söhbətə qoşulmaq istəmirdi" cümləsində rəncidəqəlb sözü, şəxsin iç dünyasındakı üzüntü və ya incimənin xarici əlamətlərini göstərir. Yaxud da, "Rəncidəqəlb bir səslə həqiqəti danışdı" cümləsində, rəncidəqəlb, səsin tonunda, danışma tərzinə təsir edən bir emosional fonu ifadə edir. Bu söz, şəxsin özünü ifadə etmə üsulunu da əks etdirə bilir. Beləliklə, rəncidəqəlb sadəcə bir hissin deyil, bir emosional vəziyyətin və onun davranışa təsirinin ifadəsidir.
Sözün işlənməsində diqqət edilməli olan məqamlardan biri də onun kontekstə bağlı olaraq mənasının dəyişə bilməsidir. Məsələn, "Belə şübhəli və bir az da rəncidəxatir xan durub darvazadan çıxdı" cümləsində "rəncidəxatir" (rəncidəqəlbə yaxın mənalı) sözü, xanın üzündəki məyusluq və incimə ifadəsini göstərir. Lakin bu, həmişə açıq şəkildə ifadə edilən bir küskünlük deyil, daha çox daxili bir əzab və üzüntüdür.