Reformizm [lat. reformatio – dəyişmə, dəyişiklik]: Mövcud ictimai-iqtisadi quruluşun təkmilləşdirilməsi, islahatlar yolu ilə tədricən dəyişdirilməsi ideyası və praktikasıdır. Reformizm, inqilabi üsullarla köklü dəyişikliklərə qarşı çıxaraq, mövcud sistem daxilində təkmilləşdirmələrə, sosial ədalətin təmin edilməsinə və sosial problemlərin həllinə əsaslanır. İctimai-siyasi həyatın müxtəlif sahələrində – iqtisadiyyatda, siyasətdə, mədəniyyətdə və s. – islahatlar aparılmasını nəzərdə tutur.
Reformizmin əsas xüsusiyyətləri aşağıdakılardır: sistemin əsas prinsiplərinin dəyişdirilməməsi; tədricən, addım-addım həyata keçirilən dəyişikliklər; qanunvericilik və digər sülh yolu ilə həll edilən yolların üstün tutulması; inqilabi zorakılığa qarşı çıxma; kompromis və müzakirələr yolu ilə razılığa çatmağa çalışılma. Müxtəlif siyasi ideologiyalar çərçivəsində mövcud olan reformizm, hədəflər və metodlar baxımından fərqlənə bilər. Məsələn, liberal reformizm bazar iqtisadiyyatının təkmilləşdirilməsinə yönəldiyi halda, sosial-demokrat reformizm daha geniş sosial ədalətə və sosial dövlətin yaradılmasına çalışır.
Fəhlə hərəkatında reformizmin inqilabi yanaşmalarla mübarizəsi aydın şəkildə görünür. İnqilabçılar, reformizmin köklü dəyişikliklərə nail ola bilməyəcəyini və sistemin əsas çatışmazlıqlarını aradan qaldırmaq üçün yalnız inqilabın zəruri olduğunu iddia edirlər. Proletar diktaturasının tərəfdarları reformizmi, kapitalizmin maraqlarına xidmət edən və zəhmətkeşlərin həqiqi azadlığına mane olan bir ideologiyanın təzahürü hesab edirlər. Lakin reformizm, radikal dəyişikliklərin mümkünlüyünə inanmayan və ya sistemin tədricən dəyişdirilməsinin daha az zərərli olacağını düşünən siyasi qüvvələr tərəfindən də tətbiq edilə bilər.
Cümlədə nümunələr:
- XX əsrin əvvəllərində sosial-demokrat hərəkatı reformizmin müxtəlif üsullarını tətbiq etdi.
- Bəzi alimlər reformizmin tarixi proseslərdə rolunu mübahisəli hesab edirlər.
- Reformist yanaşma, kəskin qarşıdurmalardan və zorakılıqdan çəkinməyə çalışır.
- Sosial problemlərin həllində reformizm, inqilabdan fərqli bir strategiyadır.