Radiolokátor [lat. radius – şüa, locāre – yerləşdirmək] Fəzada və ya yer səthində yerləşən obyektlərin yerini və hərəkət parametrlərini (məsafə, sürət, istiqamət və s.) radiodalğaların köməyilə müəyyən etmək üçün istifadə olunan radiotexniki sistemdir. Radiolokátor özündə radiodalğalar yayan verici, əks olunan siqnalları qəbul edən qəbuledici, siqnalların işlənməsi və nəticələrin göstərilməsi üçün informasiya emalı bloku və antena sistemini birləşdirir.
Radiolokátorun əsas iş prinsipi belədir: verici müəyyən tezlikdə radioimpulslar yayır. Bu impulslar obyektə dəyib əks olunur və qəbuledici tərəfindən qəbul edilir. Qəbul edilən siqnalın gecikmə müddəti obyektin məsafəsini, siqnalın tezliyinin dəyişməsi (Dopler effekti) isə obyektin sürətini müəyyən etməyə imkan verir. Antenanın istiqaməti isə obyektin istiqamətini müəyyənləşdirir. Əks olunan siqnalın gücü obyektin ölçüləri və əks etdirmə qabiliyyəti haqqında məlumat verir.
Radiolokátorlar müxtəlif sahələrdə geniş tətbiq olunur: hava nəqliyyatında (hava limanlarında, təyyarələrdə), dənizçilikdə (gəmilərdə), meteorologiyada (hava şəraitinin müşahidəsi üçün), hərbi işlərdə (hədəflərin aşkarlanması və izlənməsi üçün), astronomiyada (kosmik cisimlərin öyrənilməsi üçün) və s. Fərqli tətbiqlər üçün müxtəlif tipli radiolokátorlar mövcuddur: impulslu radiolokátorlar, doppler radiolokátorlar, fazalı antennalı radiolokátorlar və s. Hər bir tip özünəməxsus xüsusiyyətlərə və imkanlara malikdir.
Misal üçün, cümlələrdə belə işlənə bilər:
- Hava limanının radiolokátoru bütün yaxınlaşan təyyarələri izləyir.
- Gəminin radiolokátoru dumanlı havada ətrafdakı maneələri aşkar etməyə kömək edir.
- Meteoroloji radiolokátorlar güclü yağış və dolu təhlükəsini əvvəlcədən xəbər verir.
- Müasir radiolokátorlar çox uzaq məsafələrdə hədəfləri aşkar edə bilir.