Ponçik [pol. paczek] – Polşa mənşəli bir söz olub, içinə müxtəlif şirniyyat növləri, xüsusilə də mürəbbə və ya riçal (kremli şəkərli qatılaşdırılmış süd) qoyulan, dəyirmi və ya oval formalı, qızardılmış xəmir məmulatıdır. Azərbaycan mətbəxində də yayılmış olsa da, əslən Polşa mətbəxinə aid olan bu şirniyyatın hazırlanma üsulu və içərisindəki dolğunun çeşidi müxtəlif ola bilər. Bəzi hallarda, əlavə olaraq qoz, badam və ya digər quru meyvələr də istifadə edilə bilər.
Ponçiklər xəmirin növünə görə müxtəlif tekstura və dadlara malik ola bilər. Məsələn, xəmir mayalı və ya mayasız ola bilər, daha yumşaq və ya daha xırtıldayan bir toxuma əldə edilə bilər. İçərisində istifadə edilən dolğu da müxtəlif ola bilər; klassik mürəbbə və riçal ilə yanaşı, şokolad kremi, qaymaq, meyvə püresi və s. də istifadə edilə bilər. Ponçiklərin səthini şəkər pudrası, vanil pudrası və ya digər şirniyyat səpələnmişləri ilə bəzəmək də mümkündür.
Cümlə içərisində istifadəsi nümunələri:
- "Novruz bayramı süfrəsində ponçiklər də vardı." (Ponçiklərin bayram süfrələrindəki yerini göstərir)
- "Ən çox mürəbbəli ponçikləri sevirəm." (Ponçik növləri arasındakı seçimə işarə edir)
- "Anammın əl işlədiyi ponçiklərin dadı əvəzsizdir." (Ponçiklərin dadını və hazırlanma üsulunu vurğulayır)
- "Qəndli-qəndli ponçiklərin üstünə şəkər pudrası səpdim." (Ponçikin görünüşünü və dadını təsvir edir)
Beləliklə, "ponçik" sözü, yalnız sadə bir "kömbə" və ya "qoğal" olaraq deyil, xüsusi bir dolğu ilə hazırlanan, özünəməxsus dadı və görünüşü ilə seçilən bir şirniyyat növü kimi daha dəqiq təsvir edilməlidir.