izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Pincləmək felinin kökü farsca "pinc" sözündəndir. Əslində "pinc" qədim zamanlardan bəri yapışqan kimi istifadə edilən bir növ qatran və ya giləbənzər maddəni ifadə edir. Bu maddə, xüsusilə qırılmış saxsı, çini və ya şüşə əşyaların təmiri üçün işlənirdi. Ona görə də "pincləmək" sözü əşyaların, xüsusilə də incə və kövrək əşyaların, qırılmış hissələrinin "pinc" adlı bu yapışqan maddə ilə yapışdırılması, bir-birinə birləşdirilməsi mənasını verir.

Lüğətlərdə sadəcə "sınıq çini və ya şüşə qabı pinclə yapışdırmaq, pinc qoymaq" kimi dar mənada izahı olsa da, "pincləmək" daha geniş mənada hər hansı incə, kövrək əşyaların qırılmış hissələrinin hər hansı yapışqan maddə ilə diqqətlə, incəliklə birləşdirilməsini də əhatə edir. Yəni, material "pinc" olmasa da, əməliyyatın incəlik və diqqət tələb etməsi, əşyanın kövrək olması şərtləri yerinə yetirildikdə "pincləmək" feli işlənə bilər.

Misallar:

"Qədim çini vazanı diqqətlə pinclədi." - Bu cümlədə "pincləmək" həm yapışdırma əməliyyatını, həm də əməliyyatın diqqət və incəlik tələb etdiyini ifadə edir. Yapışqan materialın özünün "pinc" olması vacib deyil.

"Sənətkar qırılmış şüşəni xüsusi bir yapışqanla pincləyərək bərpa etdi." - Bu cümlədə yapışqan "pinc" deyil, amma əməliyyatın xarakteri "pincləmək" sözünün mənasına uyğundur.

"Bankanı pincləmək" ifadəsi isə daha çox əşyanın bütövlüyünün qorunması, kiçik çatların və ya sızmaların aradan qaldırılması mənasını verir. Burada "pincləmək" yalnız yapışdırmanı deyil, möhkəmləndirməni, təmir etməni də ifadə edə bilər.

Qısaca olaraq, "pincləmək" kövrək əşyaların diqqət və incəliklə yapışdırılması, bərpa edilməsi və möhkəmləndirilməsi mənasını verən arxaik bir sözdür. Onun əsas xüsusiyyəti əməliyyatın incəlik və diqqət tələb etməsidir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz