Pəsməndə (sif.) [fars. pəsmandə] Yatıb qalmış, satılmayan, işə yaramayan, artıq qalan, lazımsızlaşmış məhsul, əşya və ya digər resurs deməkdir. Bu söz, əsasən, ticarət, kənd təsərrüfatı və ya istehsal sahələrində istifadə olunur və hər hansı bir səbəbdən istifadə olunmayan, satılmayan və ya tələbatı olmayan mallar, məhsullar, materiallar üçün işlədilir. Məsələn, "pəsməndə taxıl", "pəsməndə məhsul", "pəsməndə parça" ifadələri bu mənanı ifadə edir.
Farsca "pəsmandə" sözünün leksik mənası "geri qalmış", "saxlanılmış", "artıq qalan" kimi ifadələrlə əlaqələndirilə bilər. Lakin Azərbaycan dilində daha çox "satılmayan", "işə yaramayan", "lazımsızlaşmış" kimi mənaları önə çıxır. Bu mənada, pəsməndə sözü sadəcə olaraq "artıq qalan" mənasından daha geniş bir kontekstdə işlənir və məhsulun və ya əşyanın istifadə olunma səbəbini də əhatə edir.
Sözün işlənməsinə dair nümunələr:
- "Anbardakı pəsməndə mallar atıldı." (Satılmayan mallar atıldı.)
- "Keçən ilki məhsuldan pəsməndə qalanlar taxıl anbarında saxlanılırdı." (Satılmayan, artıq qalmış məhsul saxlanılırdı.)
- "Texnoloji yeniliklərlə əlaqədar, köhnə avadanlıqlar pəsməndə qaldı." (İşə yaramayan, lazımsızlaşmış avadanlıqlar oldu.)
- "Pəsməndə əkin sahələrindən yüksək məhsul götürmək mümkün deyildi." (İstifadəyə yararsız, quru və ya zərər görmüş əkin sahələri.)
Göründüyü kimi, pəsməndə sözü müxtəlif kontekstlərdə, müxtəlif sahələrdə, müxtəlif növ əşya və ya məhsullar üçün istifadə oluna bilər. Əsas xüsusiyyəti isə, sözün ifadə etdiyi əşyanın və ya məhsulun istifadə olunmaması və ya lazımsız olmasıdır.