izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Pərvazlamaq (f.): Bu feilin əsas mənası "uçurmaq"dır. Lüğətlərdəki bu tərif, feilin konkret və həqiqi mənasını əks etdirir. Quşların uçurulması, məsələn, bir ovçu tərəfindən əlinə bəslənmiş quşun uçurulması və ya yuvasından çıxmış bala quşun ilk uçuşu kimi hallarda pərvazlamaq sözündən istifadə olunur. Bu mənada pərvazlamaq, hərəkətin başlanğıcını, qalxmanı, havada sərbəst hərəkət etməyə başlamanı ifadə edir. Məsələn: "O, qızılgöyçünü pərvazladı" cümləsində pərvazlamaq sözü quşun əlindən buraxılması və uçmasına başlamasını bildirir.

Feilin daha geniş, məcazi mənası isə "ruhlandırmaq", "qanadlandırmaq", "ilham vermək", "həvəsləndirmək" və hətta "yüksəltmək"dir. Bu mənada pərvazlamaq, bir insanın və ya əşyanın mənəvi və ya əqli cəhətdən yüksəlməsini, enerji və həvəs qazanmasını ifadə edir. Bu məcazi məna, quşun uçması ilə insanın ruhunun qalxması arasındakı bənzətməyə əsaslanır. Pərvazlamaq sözü bu mənada daha çox poetik və ya yüksək üslublu mətnlərdə işlənir. Misal üçün, verilmiş misal cümləsində olduğu kimi: "Bu sayaq unudub ağır möhnəti; Rəna pərvazladı ilk məhəbbəti". Bu cümlədə "pərvazladı" sözü Rənanın ilk məhəbbətinin ona verdiyi enerji, ruhlandırma, həyat sevinci və yeni bir həyat mərhələsinə başlamasını simvolik olaraq ifadə edir. Yəni, ağır kədərdən, möhnətdən qurtulub, yeni bir həyata, yeni bir mərhələyə qalxması, yüksəlməsi mənasını verir.

Əlavə olaraq, "pərvaz" sözünün fars mənşəli olduğunu və "qanad" mənasını verdiyini qeyd etmək lazımdır. Bu etimoloji məlumat pərvazlamaq sözünün mənasını daha yaxşı anlamağa kömək edir. Sözün kökündə olan "qanad" təsəvvürü, həm konkret (quşun uçması), həm də məcazi (ruhun yüksəlməsi) mənalarının əsasında durur.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz