izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Palçıqçı sözü Azərbaycan dilində, əsasən, tikinti sahəsində işlədilən bir termindir. Lüğətlərdə sadəcə "palçıq (4-cü mənada) tutan və palçığı bənnaya verən bənna köməkçisi" kimi izah olunsa da, mənası daha geniş və çoxcəhətlidir. "Palçıq" sözünün 4-cü mənasının nə olduğunu bilmədən, tam dəqiq bir tərif vermək çətindir, amma əsasən, burada nəzərdə tutulan palçıq, bina tikintisində istifadə olunan, su ilə qarışdırılmış gil, torpaq və ya oxşar materialları bildirir.

Beləliklə, palçıqçı, bənna ilə birlikdə işləyən və əsasən, ağır və çətin olan palçıq qarışdırma, daşıma və bənnaya çatdırma işlərini yerinə yetirən bir köməkçi vəzifəsini icra edən şəxsdir. Onun vəzifələri yalnız palçıq verməklə məhdudlaşmır; palçıq qarışığının tərkibinin düzgün hazırlanmasına, lazımi qatıqlığa çatdırılmasına, həmçinin iş prosesinin sürətləndirilməsinə də öz töhfəsini verir. Bəzən palçıqçının vəzifələrinə iş yerinin təmizlənməsi, alətlərin hazırlanması və s. kimi köməkçi işlər də daxil ola bilər.

Verilən nümunə cümləsində ("Palçıqçı Bəşir donluğunu almış, borcları ilə tutuşduraraq evə qayıdırdı") palçıqçı peşəsinin fiziki əmək tələb edən və maddi rifahın həmişə yüksək olmadığını göstərir. Bəşirin donunu alması və borclarla mübarizə aparması, bu peşənin gəlir səviyyəsinin aşağı olduğunu ifadə edir. Bu cümlə, palçıqçı obrazının həm də sosial baxımdan təsvirini verir.

Tarixi kontekstə nəzər salsaq, palçıqçı peşəsi, xüsusilə də kərpic və ya çiy kərpicdən ev tikintisinin geniş yayıldığı dövrlərdə daha çox önəmli olmuşdur. Bu peşənin adı, qədim dillərdən də götürülə bilər. "Palçıqçı" sözünün etimologiyası və digər dillərdəki ekvivalentləri daha dərin bir araşdırma tələb edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz