Ölüxana (ərəb. ölü + xana) — meyitlərin müvəqqəti saxlanıldığı, müayinə olunması və ya dəfn mərasiminə qədər hazırlanması üçün nəzərdə tutulmuş bina və ya xüsusi təchiz olunmuş yerdir. Əsasən xəstəxanaların, bəzi böyük tibb müəssisələrinin və ya məhkəmə-tibb ekspertizası mərkəzlərinin tərkib hissəsi kimi fəaliyyət göstərir. Müxtəlif ölçülərdə və təchizat səviyyələrində ola bilər, sadə soyuducu kameralardan tutmuş, müasir avadanlıqlarla təchiz olunmuş, anatomik müayinələr üçün xüsusi bölmələri olan komplekslərə qədər geniş çeşiddə olur.
Terminin etimologiyasına nəzər salsaq, "ölüxana" sözü iki hissədən ibarətdir: "ölü" - vəfat etmiş şəxs deməkdir və "xana" isə "ev", "bina", "yer" mənasını verir. Beləliklə, "ölüxana" sözünün mənası "ölülərin evi" kimi tərcümə oluna bilər. Bu termin, əsasən, dəfn mərasiminə qədər ölülərin müvəqqəti saxlanması üçün ayrılmış yerlər üçün istifadə olunur. "Morq" termini ilə sinonim kimi işlənir, lakin "morq" daha çox məhkəmə-tibb ekspertizası məqsədilə ölülərin müayinə olunduğu yer üçün istifadə olunur.
Cümlədə işlənmə nümunələri:
- Xəstəxanadakı ölüxanada bir neçə meyit saxlanılırdı.
- Məhkəmə-tibb ekspertizası üçün meyit morqa (və ya ölüxanaya) aparıldı.
- Ölüxananın soyuducu sistemində nasazlıq baş verdi.
- Yeni tikilən xəstəxananın ölüxanası ən müasir texnologiyalarla təchiz olunub.
Qeyd etmək lazımdır ki, "ölüxana" sözü bəzi hallarda mədəniyyətə və kontekstdən asılı olaraq emosional yüklənməyə malik ola bilər. Ona görə də, bəzi mətnlərdə daha neytral bir ifadə olan "meyitxana" və ya "saxlama otağı" terminləri üstün tutula bilər.