izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Ovulmaq1 – Bu feilin əsas mənası bir cismin, xüsusilə də quru və ya bərk bir materialın incə hissəciklərə parçalanması, dağılması, toz halına düşməsi və ya narınlaşdırılmasıdır. Proses həm təbii yolla (məsələn, küləyin təsiri ilə), həm də süni vasitələrlə (məsələn, əzmək, döymək yolu ilə) baş verə bilər. Lüğətdə göstərilən "narınlaşdırılmaq, narın edilmək, ovuq hala salınmaq" ifadələri bu prosesin mahiyyətini dəqiq şəkildə əks etdirir. "Kisədəki tütün ovulmuşdur" cümləsində olduğu kimi, tütünün quru və kövrək olması səbəbindən öz-özünə və ya xarici təsirlər nəticəsində narınlaşması, toz halına düşməsi nəzərdə tutulur.

Feilin ikinci mənası olan "ovulub tökülmək" isə birinci mənanın nəticəsini ifadə edir. Bu zaman cisim yalnız narınlaşmır, həm də yerindən sökülərək ətrafa səpələnərək tökülür. Bu mənada "ovulmaq" daha çox tozlu, quru və kövrək materiallar üçün istifadə olunur. Məsələn: "Qədim divarın əhəngi ovulub tökülmüşdü." Bu cümlədə divarın əhənginin incə hissəciklərə parçalanaraq düşməsi və dağılması təsvir edilir.

Etimalogiyasına gəldikdə, "ovulmaq" feili "ovmaq" feilindən törəmədir. "Ovmaq" feili isə əsasən əl ilə bir şeyləri narınlaşdırmaq, ovuq halına salmaq, döymək mənasında işlənir. Beləliklə, "ovulmaq" passiv məna ifadə edərək bir şeyin özü-özündən və ya xarici bir qüvvənin təsiri ilə narınlaşdırılması və ya dağılmasını bildirir.

Qeyd etmək lazımdır ki, "ovulmaq" feili əsasən konkret cisimlər üçün işlənirsə də, məcazi mənada da istifadə oluna bilər. Məsələn, "ümidləri ovulub töküldü" kimi ifadələrdə, ümidlərin puç olması, dağılması mənasında işlənə bilər. Bu isə feilin daha geniş bir məna çalarına sahib olduğunu göstərir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz