izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Onbaşılıq sözü, Azərbaycan dilində hərbi rütbə və ya vəzifəni ifadə edən bir termindir. Əsas mənası, "onbaşı" rütbəsinə və bu rütbə ilə bağlı olan vəzifə, səlahiyyət və məsuliyyət dairəsini əhatə edir. Terminin kökü türk dillərindən gəlir və "on" (on) + "başı" (baş, rəhbər) sözlərindən təşkil olunmuşdur. Yəni, əslində "on nəfərin başçısı" mənasını verir.

Tarixi kontekstdə baxdıqda, onbaşılıq müxtəlif dövrlərdə və müxtəlif hərbi qurumlarda fərqli məsuliyyətlərə malik ola bilərdi. Məsələn, bir hissənin, dəstənin, ya da kiçik bir qrup əsgərin rəhbəri vəzifəsini daşıyan onbaşı, onlara komanda verir, hərbi təlimlərdə onlara rəhbərlik edir, hərbi nizam-intizamın qorunmasını təmin edir və öz qrupunun hərbi əməliyyatlarda düzgün iştirakını təmin edirdi. Bu məsuliyyətlər zamanla və ordu quruluşunun dəyişməsi ilə bir qədər dəyişə bilərdi.

Müasir Azərbaycan Ordusunda onbaşılığın konkret vəzifə və səlahiyyətləri, hərbi qaydalar və əsasnamələr tərəfindən dəqiq müəyyən edilir. Lakin ümumi mənada, onbaşılıq hələ də aşağı rütbəli hərbi qulluqçuların rəhbərliyi və komandavermə vəzifəsini əhatə edir. Söz, həmçinin məcazi mənada, kiçik bir qrupun, bir işin, bir layihənin rəhbərliyini, başçılığını ifadə etmək üçün də istifadə edilə bilər. Məsələn: "O, komandanın onbaşılığı altında məşqləri uğurla yerinə yetirdi" və ya "Layihənin onbaşılığı ona tapşırıldı".

Qısaca olaraq, "onbaşılıq" sözü, sadəcə bir rütbənin adından daha çox, həmin rütbənin məsuliyyətlərini, vəzifələrini və tarixi kontekstini əks etdirən, daha geniş bir məna kəsb edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz