izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Oğlanlı-qızlı sözü Azərbaycan dilində, əsasən şifahi nitqdə işlənən bir söz birləşməsidir. Lüğətlərdə sadəcə "top" mənasında izah olunmasına baxmayaraq, onun mənası daha zəngin və kontekstə bağlıdır.

Əslində, "oğlanlı-qızlı" bir çoxluq və müxtəlifliyi ifadə edir. "Top" mənası burada təkcə say baxımından deyil, həm də cins və yaş baxımından müxtəlifliyi əks etdirir. Yəni, sadəcə "bir çox insan" deyil, "həm oğlanlar, həm qızlar, müxtəlif yaş qruplarından ibarət bir qrup insan" mənasını verir. Bu birləşmədə "oğlanlı" və "qızlı" komponentləri qarışıq, bir-birini tamamlayan, bir bütöv təşkil edən hissələr kimi çıxış edir.

Misal olaraq, "Oğlanlı-qızlı köməyə gəlmək" ifadəsi sadəcə bir neçə kişinin deyil, həm oğlanların, həm qızların köməyə gəldiyini, qrupun müxtəlif cins və yaş tərkibinə malik olduğunu bildirir. "Oğlanlı-qızlı bir araya toplaşır" ifadəsi isə müxtəlif yaş və cinsdən olan insanların bir araya gələrək bir yerdə toplaşmasını və bu topluluğun müxtəlifliyinə vurğu edir.

Etimaloji baxımdan, "oğlanlı" və "qızlı" sıfatlardır. "-lı" şəkilçisi isə mənsubiyyət, maliklik və ya keyfiyyət ifadə edir. Beləliklə, "oğlanlı-qızlı" "oğlanların və qızların olduğu" mənasını ifadə edir. Bu mənada, söz birləşməsi, adi "top" sözündən daha konkret və rəngarəng məna daşıyır.

Qeyd etmək lazımdır ki, "oğlanlı-qızlı" söz birləşməsinin işlənmə sahəsi əsasən şifahi nitqdir. Ədəbi dildə daha dəqiq və aydın ifadələr seçilməyə üstünlük verilir. Lakin şifahi nitqdə özünün təbii və aydın ifadə qabiliyyəti ilə seçilir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz