Nişastalamaq (f.) – Tekstil məmulatlarına, xüsusilə də pambıq və ya kətandan hazırlanmış paltarlara, pərdələrə, döşəklərə və s. sərtlik, hamarlıq və parıltı vermək məqsədilə nişasta məhluluna batırmaq, nişasta ilə işləmək. Bu proses əşyanın formasını saxlamağa və daha səliqəli görünməsinə kömək edir. Nişastalama prosesi əşyanın liflərinə nişastanın yapışması əsasında qurulmuşdur. Nişastanın miqdarı və məhlulun konsentrasiyası əşyanın istənilən sərtlik dərəcəsini təmin etmək üçün dəyişdirilə bilər. Proses əsasən dəmir və ya qaz plitələrində qaynadılmış suya nişasta əlavə edilməsi və sonra bu məhlula əşyanın batırılması ilə həyata keçirilir.
Etimologiya: Söz "nişasta" kökünə "-lamaq" fe'l şəkilçisinin artırılması ilə əmələ gəlmişdir. "Nişasta" sözü isə fars dilindən götürülmüşdür. Farsca "nişasta" sözü "nişāstā" (نشاسته) şəklindədir və "otdan çıxarılan un" mənasını verir.
Sinonimləri: Kraxmallamaq (rus dilindən götürülmüşdür və eyni mənanı ifadə edir).
Cümlədə işlənməsi:
- Ana qızının paltarlarını hər həftə nişastalayırdı ki, daha səliqəli görünsün.
- Pərdələri daha yaxşı görünməsi üçün nişastalamalıyıq.
- Qədim zamanlarda nişastalanmış köynəklər zənginliyin göstəricisi sayılırdı.
- O, köynəyini nişastaladıqdan sonra ütülədi.
Qeyd: Nişastalama prosesi müasir kimyəvi təmizləyici vasitələrin geniş yayılması ilə müqayisədə daha az istifadə olunur, lakin bəzi hallarda (məsələn, xüsusi geyimlər, mərasimlər üçün paltarlar) hələ də tətbiq olunur.