Nisgillənmək felinin əsas mənası dərin bir kədər, qəm və ya hüzün içində olmaq, qüssələnməkdir. Lüğətlərdə sadəcə "qəmlənmək, kədərlənmək, qüssələnmək" kimi izah olunsa da, nisgillənməyin daha incə, daxili və dərin bir emosional vəziyyəti əks etdirdiyini vurğulamaq vacibdir. Qəmlənmək və kədərlənmək daha ümumi anlayışlardır, nisgillənmək isə daha uzun müddət davam edən, içəriyə çökməyə, ruhun ağırlaşmasına səbəb olan bir vəziyyəti ifadə edir. Bu, sadəcə kədər deyil, dərin bir qüssə, ruhsal bir sarsıntı hissidir.
Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "nisgil" kökündən törədiyini görərik. "Nisgil" öz növbəsində dərin kədər, qüssə, üzüntü mənalarını verir. Beləliklə, "nisgillənmək" "nisgil" hissinə qapılmaq, bu hissi yaşamaq mənasını daşıyır. Fərqli cümlələrdə işlənməsinə baxaq:
"O, əziz dostunun ölümündən sonra uzun müddət nisgilləndi." Bu cümlədə nisgillənmək, uzun müddət davam edən, dərin bir kədəri ifadə edir.
"Şairin sevinci evlə bir oldu. Anası da həm sevinir, həm nisgillənirdi." Bu nümunə isə daha mürəkkəb bir emosional vəziyyəti əks etdirir. Ananın həm sevinci, həm də nisgili eyni anda yaşaması, həyatın müxtəlif tərəflərindən qaynaqlanan zidd hisslərin bir arada mövcudluğunu göstərir. Burada nisgil, sadəcə kədər deyil, həm də bir növ həsrət, nostalji, keçmişə bağlılıq hissi də ehtiva edə bilər. Sevinc içində belə, keçmişə aid bir qəm, bir həsrətin izləri var.
Ümumi olaraq, "nisgillənmək" felini sadəcə "qəmlənmək" kimi tərcümə etmək kifayət etmir. Bu, daha dərin, daha mürəkkəb bir emosional vəziyyətin ifadəsidir və kontekstdən asılı olaraq, mənası incə nüanslar əldə edə bilər.