Niqab (ər. نقاب - niqāb) sözü ərəb mənşəlidir və əsas mənası "üz örtüsü", "pərdə" deməkdir. Lüğətlərdəki "duvaq" tərifi ümumi bir təsvir olsa da, niqabın duvaqdan fərqləndirilməsi vacibdir. Duvaq daha geniş bir anlayışdır və başı, saçı və ya bədənin bir hissəsini örtən hər hansı bir parçanı ifadə edə bilər. Niqab isə xüsusilə üzün bir hissəsini, ənənəvi olaraq isə yalnız gözləri açıq qoyaraq, qalan hissəsini örtən bir növ üz örtüsüdür.
Məsələn, "Niqab çəkib məndən yaşınma, zalım; Pərişan olubdur mənim əhvalım." misalında niqab, zalımın öz hərəkətlərini gizlətmək, özünü tanıtdırmamaq, ya da hətta qorxutmaq üçün istifadə etdiyi bir vasitə kimi təsvir edilir. Burada niqab sadəcə bir parça deyil, həmçinin gizlənmə, müdafiə və ya təhdid vasitəsidir.
Niqabın işlənmə üsulları müxtəlifdir. Yuxarıdakı misalda olduğu kimi, metaforik mənada da istifadə edilə bilər. Məsələn, "gizlilik niqabı", "qorxu niqabı", "yalan niqabı" ifadələrində niqab gizlilik, qorxu və ya yalan kimi mənfi hissləri və ya hadisələri simvolizə edə bilər. Bu mənada niqab daha çox bir örtük, bir gizlənmə üsulu kimi deyil, bir hissin, bir vəziyyətin xarici təzahürü kimi işlənir.
Ümumiləşdirərək deyə bilərik ki, niqab sözü həm konkret (üz örtüsü) həm də məcazi (gizlilik, qorxu, yalan və s.) mənalarda işlənən çoxşaxəli bir leksik vahiddir. Onun mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir və daha geniş bir semantik spektrə malikdir.