Naxışlanmaq (məch. fel) – Naxış vurulmaq, naxış salınmaq, naxışla bəzədilmək, naxışlarla örtülmək mənalarını verir. Həm səthi, həm də məcazı mənada işlənə bilər. Sözün əsas mənası bir səthin, əşyanın üzərinə müxtəlif naxışların, ornamentlərin vurulması, çəkilməsi və ya toxunmasıdır. Bu, əl işi, çap texnikası və ya digər üsullar vasitəsilə həyata keçirilə bilər. Misal üçün, parça naxışlana bilər, divarlar naxışlana bilər, hətta bəzən şifahi ifadələrdə təbiət hadisələrinin səthi naxışlanmış kimi təsvir edilməsi müşahidə olunur.
Məcazı mənada isə "naxışlanmaq" sözü bir şeyin müxtəlif detallar, rənglər, elementlərlə zənginləşdirilməsini, bəzədilməsini ifadə edə bilər. Məsələn, “Mətni naxışlandırdıq, daha maraqlı oldu” cümləsində, mətnin daha çox ədəbi vasitələrlə bəzədilməsi nəzərdə tutulur. Bu mənada "bəzənmək", "zənginləşmək" sözləri ilə sinonim kimi işlənə bilər. Lakin “naxışlanmaq” sözü daha çox vizual, konkret bir bəzənməni ifadə edir.
Evin divarlarının naxışlanması prosesi konkret bir əməliyyatı - divarlara naxışların vurulmasını, çəkilməsini və ya yapışdırılmasını göstərir. Bu mənada "naxışlanmaq" fəal bir hərəkəti (naxış vurmaq, çəkmək) passiv hala çevirir. Yəni, divarlar naxışlanıb - kiməsə tərəfindən naxışlarla bəzədilib mənasını verir.
Etimoloji baxımdan "naxışlanmaq" sözü "naxış" və "-lanmaq" şəkilçilərindən əmələ gəlib. "Naxış" sözü ərəb mənşəli olub, əsasən bəzək, ornament mənalarını ifadə edir. "-lanmaq" şəkilçisi isə bir hərəkətin passiv formasını yaradır.