Müşayiət (ər. müşایعة - muṣāyā'a) sözü Azərbaycan dilinə ərəb dilindən keçmişdir. Əsas mənası "yanında olmaq", "birlikdə getmək", "yoldaşlıq etmək"dir. Lüğətlərdə sadəcə "yanınca getmə, ötürmə" kimi qısaca izah edilməsinə baxmayaraq, mənası daha geniş və çoxcəhətlidir.
Müşayiət, iki əsas istiqamətdə işlənir: fiziki müşayiət və məcazi müşayiət. Fiziki müşayiət konkret bir şəxsi və ya qrupu müəyyən bir məsafədə müşayiət etmək, onun yanından ayrılmamaq anlamına gəlir. Məsələn, "Qonağı hava limanına müşayiət etdim" cümləsində müşayiət fiziki mənada işlənmişdir. Bu halda, sözün "ötürmək", "yola salmaq" mənaları da öz əksini tapır.
Məcazi müşayiətdə isə müşayiət hadisə, proses və ya şeylərə aid edilir. Bu zaman müşayiət, bir şeyin başqa bir şeyi müşayiət etməsi, birgə mövcudluğu, əlaqəli olması anlamında işlənir. Məsələn, "Yağışa dolu müşayiət etdi" cümləsində dolu yağış hadisəsini müşayiət edir, yəni yağışla birlikdə düşür. Başqa bir nümunə olaraq, "Xəstəliyə yüksək hərarət müşayiət edir" cümləsində yüksək hərarət xəstəliyin əlaməti olaraq onu müşayiət edir. Bu isə müşayiətin “əlamət”, “əşarə”, “nəticə” kimi mənalarını da ortaya qoyur.
Müşayiət felinin törəmələri də məna çalarlarını daha da genişləndirir: "Müşayiət olunmaq" passiv mənada işlənərək, müşayiət edilən tərəfi vurğulayır. "Müşayiətçi" isə müşayiət edən şəxsi ifadə edir. "Müşayiətedici" isə müşayiəti təmin edən və ya müşayiətə səbəb olan amili ifadə edir.
Nəticə olaraq, "müşayiət" sözünün mənası sadəcə "yanınca getmə" ilə məhdudlaşdırıla bilməz. O, geniş kontekstdə, həm fiziki, həm də məcazi mənalarda işlənən və bir çox məna çalarlarını özündə əks etdirən mürəkkəb bir leksik vahiddir.