Müridizm (rus. əsli ər. mürid və yun. …izm) termini XIX əsrin ikinci yarısında rus elmi ədəbiyyatında meydana gəlmişdir və Şimali Qafqaz dağlılarının 1820-1860-cı illər arasında yaşamış, tarixən müxtəlif adlar altında fəaliyyət göstərmiş dini-ictimai hərəkatlarını ifadə etmək üçün istifadə olunur. Bu hərəkatlar əsasən Sufi təsəvvüfünün təsiri altında formalaşmış, sələfləri olan tarixə qədərki dini təriqətlərin davamı olaraq, özünəməxsus xüsusiyyətləri ilə seçilirdi.
Terminin əsasını təşkil edən "mürid" sözü ərəb mənşəlidir və "şagird", "tələbə", "davamçı", "izləyici" mənalarını verir. Sufi təsəvvüfündə isə "mürid" bir şeyxə və ya mürşidə (ruh rəhbəri) bağlı olan, onun yolunu izləyən və ona itaət edən şəxs deməkdir. "-izm" sondaşığı isə yunandan gələrək bir ideologiyanı, sistematik düşüncəni, hərəkatı və ya məktəbi ifadə edir. Beləliklə, "Müridizm" özündə Şimali Qafqaz dağlıları arasında yayılmış, müəyyən bir şeyxə və ya mürşidə bağlı olan, onun təlimlərinə əməl edən müridlərin ictimai-dini hərəkatını əks etdirir.
Müridizm hərəkatları bircinsli deyildi və müxtəlif qruplar, təriqətlər və məktəblərə bölünürdü. Onların arasında ideoloji və təşkilati fərqlər mövcud idi. Bəzi müridlik hərəkatları sülhsevər və əsasən daxili dini təcrübələrə yönəlmiş olsa da, digərləri siyasi və ictimai narazılığın ifadə forması kimi çıxış edir, hətta bəzən silahlı mübarizəyə əl atmışdır. Bu səbəbdən, "Müridizm" termini tədqiqatçılar tərəfindən dəqiq tərif verilməyən, geniş məna daşıyan bir termin kimi qəbul edilir.
Müridizmin tədqiqi zamanı hər bir konkret hərəkatın xüsusiyyətləri, onun ideologiya, təşkilat strukturunun və ictimai təsiri nəzərə alınmalıdır. Məsələn, cümlələrdə "XIX əsrdə Şimali Qafqazda Müridizm geniş yayılmışdı" və ya "Müridizmin bəzi qrupları rus hakimiyyətinə qarşı müqavimət göstərmişdir" kimi ifadələr istifadə oluna bilər. Bu cümlələr Müridizmin müxtəlif tərəflərini və onun tarixi kontekstini aydınlaşdırır.