Mətə (ərəb. مَطَّة - *məttə* - "yerdə çəkilmiş dairə, həlqə") - Yerdə, əsasən uşaq oyunlarında, oyun üçün çəkilən dairə, həlqə anlamına gələn söz. Ərəb mənşəli olan bu söz, Azərbaycan dilinə uzun illər ərzində qəbul olunmuş və məişət leksikonunun ayrılmaz hissəsinə çevrilmişdir. Sözün etimologiyası, əsasən dairəvi formalı oyun sahəsini ifadə etməkdədir və "məttə"nin əsl mənası "düzgün dairəvi sərhəd" olarak tərcümə edilə bilər.
Mətənin oyunlarda tətbiqi dəqiq olaraq müəyyən bir oyunla məhdudlaşmır. Çox sayda uşaq oyunlarında, məsələn, "qopu", "tıxnaq", "daş-qaş", "çiyə-çiyə" və s. oyunlarında oyunçuların hərəkət etmə sahəsini məhdudlaşdıran bir sərhəd kimi istifadə olunur. Oyunun qaydaları mətənin ölçülərini və formasını (tam dairə olmasına zərurət yoxdur, hətta müəyyən qaydalar əsasında qeyri-kafi formalı da ola bilər) müəyyən edir.
"Mətədən çıxmaq" ifadəsi isə, oyun zamanı mətənin xaricinə çıxmağı bildirir. Bu, çox zaman oyun qaydalarının pozulması deməkdir və oyunçunun oyun xaricində qalmasına, ya da cəza almasına səbəb ola bilər. Məsələn: "O, topu mətədən çıxartdı və oyun qaydalarını pozdu" və ya "Top mətədən çıxdıqdan sonra oyun bitdi". Bu ifadə məcazi mənada da işlənə bilər, yəni hər hansı bir sərhədi, qadağanı pozmağı ifadə edə bilər. Məsələn: "O, özünü mətədən çıxardı və hər şeyi korladı". Beləliklə, "mətədən çıxmaq" ifadəsi həm konkret, həm də məcazi mənada işlənir və kontekstdən asılı olaraq fərqli mənalar kəsb edir.