Mərkəzləmək (f.): Bu feilin əsas mənası, hər hansı bir cismin və ya sistemin fəza və ya məntiqi mərkəzini müəyyənləşdirmək və ya ona istiqamətləndirməkdir. Bu, fiziki bir proses ola bilər (məsələn, bir obyektin ətrafında fırlanmasını təmin etmək üçün onun ağırlıq mərkəzini müəyyənləşdirmək) və ya abstrakt bir konsepsiya (məsələn, müzakirədəki əsas ideyanı mərkəzləşdirmək, diqqəti bir məqama yönəltmək).
Daha dəqiq desək, mərkəzləmək hərəkəti, bir ox və ya nöqtəyə nisbətən müəyyən bir sistemin və ya obyektin komponentlərini tarazlaşdırmaq, bir araya gətirmək, və ya onları həmin ox və ya nöqtə ətrafında təşkil etmək deməkdir. Bu, həm fiziki aləmdə, həm də abstrakt düşüncədə geniş tətbiq oluna bilir.
Etimalogiyası: "Mərkəz" sözünün kökü farsca "مرکز" (markaz) sözündəndir və "orta yer", "mərkəz" mənasını verir. "-ləmək" isə feili sifət əmələ gətirir və hərəkəti ifadə edir. Beləliklə, "mərkəzləmək" sözü "mərkəzə salmaq", "mərkəzə doğru yönəltmək" kimi tərcümə oluna bilər.
Cümlədə işlənmə nümunələri:
- Mühəndislər binanın ağırlıq mərkəzini düzgün mərkəzləşdirməklə onun dayanıqlığını təmin etdilər.
- Tədqiqatın nəticələri əsas mərkəzləşdirilmiş bir nəticəyə gətirib çıxardı.
- Söhbətin mövzusunu mərkəzləşdirmək üçün moderator müdaxilə etdi.
- Şəhərin inkişaf planı şəhər mərkəzini mərkəzləşdirməyə yönəlib.
- Kompüter proqramı görüntünü ekranda mərkəzləşdirir.
Göründüyü kimi, "mərkəzləmək" sözü həm fiziki, həm də məcazi mənada istifadə oluna bilər və kontekstdən asılı olaraq müxtəlif mənalar kəsb edə bilər. Əsas mənası isə hər hansı bir sistemin və ya obyektin mərkəzini müəyyənləşdirmək və ya onun ətrafında təşkil etməkdir.