Messa (fr. messe) termini, xristian ilahiyyatında və musiqi mədəniyyətində mühüm yer tutur. Əslində, Fransız dilindən götürülmüş bu sözün kökü Latın dilindəki "missa" sözünə dayanır və "buraxılış", "göndəriliş" mənalarını ifadə edir. Bu, kilsədə ibadətin son mərhələsinə, kilsə xidmətinin iştirakçıların "dünyaya göndərilməsi" ilə nəticələnən hissəsinə işarədir.
Lüğətlərdə verilən mənaların daha geniş və dəqiq təsvirini verək: "Messa" termini əsasən iki əsas mənada istifadə olunur:
1. Xristian ibadəti: "Messa" xristian kilsəsində, xüsusilə Katolik və Anglikan kilsələrində qurulan müqəddəs bir ayindir. Bu, müqəddəs qurban, dua, oxunuşlar, müjdə və dua ilə dolu bir liturgiyadır. "Sübh və günorta ibadəti" tərifi, messanın günün müəyyən vaxtlarında qurulmasını ifadə etsə də, messanın hər gün və həftənin müxtəlif günlərində, müxtəlif səbəblərlə və müxtəlif formalarda qurula biləcəyini nəzərə almaq lazımdır. Məsələn, həftənin müəyyən günlərinə aid xüsusi messalar, bayramlar üçün keçirilən messalar və ya fərdi şəxslərin xatirəsinə qurulan messalar mövcuddur.
2. Dini xor musiqisi: Messanın ikinci mənası, bu ayin zamanı ifa edilən, əsasən xor üçün yazılmış dini musiqiyə aiddir. Bu musiqi, messanın müxtəlif hissələrinə uyğun olaraq, müqəddəs mətnləri və ya ilahi nəğmələri ehtiva edir. Messanın musiqisi, orta əsrlərdən bu günə qədər, çoxlu sayda bəstəkar tərəfindən, mürəkkəblik və gözəllik baxımından fərqlənən əsərlərlə zənginləşdirilmişdir. Məşhur bəstəkarların, məsələn, Mocart, Bax, Vivaldi və Palestrina messaları bu gün də dinlənilir və həqiqi sənət əsərləri kimi qəbul edilir.
Beləliklə, "Messa" sadəcə bir ibadət və ya musiqi janrı deyil, xristian imanı, tarixi və mədəniyyətinin ayrılmaz bir hissəsidir. O, yüz illər boyu davam edən bir ənənəni, imana olan bağlılığı və insan ruhunun uca hisslərini əks etdirir.