Losman (holl. loodsman) dənizçilik terminidir və yerli su yollarının, dəniz və çayların coğrafiyasının, dərinliklərinin, suların axın sürətinin, səthi və sualtı maneələrin (qayalar, dayazlıqlar, qəzalı gəmilər və s.) ətraflı biliyinə malik, həmçinin gəmilərin bu mürəkkəb ərazilərdən təhlükəsiz keçməsini təmin edən ixtisaslaşmış dəniz işçisini ifadə edir. Onlar sadəcə olaraq bir ərazinin xəritəsini bilən şəxslər deyillər; illər boyu qazandıqları təcrübə və yerli bilikləri sayəsində hava şəraitinin, suların axınının və digər amillərin gəmilərin hərəkətinə təsirini dəqiq qiymətləndirə bilirlər.
Losmanın vəzifəsi gəminin təhlükəsiz və səmərəli şəkildə hədəfə çatmasını təmin etməkdir. Bu, dərinliklərin hesablanmasını, optimal marşrutun seçilməsini, hava və dəniz şəraitinin nəzarətini, digər gəmilərlə əlaqəni və təcili hallarda müdaxiləni əhatə edir. Onlar, əslində, müəyyən bir su ərazisinin "canlı xəritələri" kimi fəaliyyət göstərirlər, dəyişkən şəraitə adaptasiya bacarıqları ilə səciyyələnirlər.
Tarixən losmanlar həyati əhəmiyyət kəsb edirdilər, xüsusilə də dərinliyi az olan, qayalıq və ya mürəkkəb naviqasiyaya malik liman və boğazlarda. Onların xidmətləri həm ticarət, həm də hərbi gəmilər üçün olduqca vacib idi və bu gün də öz aktuallığını qoruyub saxlayır. Texnologiyanın inkişafı ilə bərabər, müasir losmanlar GPS və digər naviqasiya sistemlərindən istifadə edirlər, lakin onların yerli bilikləri və təcrübəsi hələ də gəmilərin təhlükəsizliyinin təmin olunmasında əvəzsiz rol oynayır.
Beləliklə, losman yalnız bir peşə deyil, həm də dənizçilik tarixi və mədəniyyətinin ayrılmaz bir hissəsidir, dənizlərin mürəkkəb dünyasını tam anlamağı və insan bacarığının təbiətin qüvvələri ilə uyğunlaşmasının gözəl bir nümunəsini təmsil edir.