Lələksiz sifəti, əsasən quşlar üçün işlənən bir termin olaraq, həm hələ lələyi tam inkişaf etməmiş, yəni yeni doğulmuş və ya yumurtadan yeni çıxmış balalarda, həm də lələyini töküb, səbəbindən asılı olmayaraq, tükünü itirmiş yetkin fərdlərdə müşahidə olunan vəziyyəti ifadə edir. Lələksizlik, quşun yaşına, mövsümə, sağlamlıq vəziyyətinə və ya hətta bəzi növlərdə tökülmə dövrünə bağlı ola bilər.
Yeni doğulmuş lələksiz quş balaları, hələ öz-özlərini qoruya bilməyən, valideynlərinin qayğısına tamamilə bağlı olan kövrək varlıqlardır. Onların lələksiz bədənləri həssasdır və soyuğa, yırtıcılara qarşı müdafiəsizdir. Bu mərhələ, quşun həyatında çox həssas bir dövrdür və valideynlərin qayğısı onların sağ qalması üçün əsas şərtdir.
Lələyini tökən yetkin quşlarda isə lələksizlik müvəqqəti bir haldır. Bu proses, mövsümi dəyişikliklərə uyğunlaşma, qışda istilik izolasiyasını təmin etmək və ya yazda cütləşmə mövsümünə hazırlaşmaqla əlaqədar ola bilər. Bəzi xəstəliklər də lələk tökülməsinə səbəb ola bilər. Lələksiz yetkin bir quş, əgər xəstəlik səbəbi ilə tükünü itirmişsə, həyat qabiliyyətinin azalması riskini daşıyır.
Beləliklə, "lələksiz" sözü sadəcə "lələyi olmayan" mənasını verməkdən daha çox, quşun həyat dövrü, fiziki vəziyyəti haqqında məlumat verən, bir çox kontekstdə izahı zəruri olan bir termindir.