Laboratoriya [lat. laboratorium – işləmək]: Elmi tədqiqatların, texnoloji inkişafların və ya tibbi diaqnostika proseslərinin aparıldığı, xüsusi avadanlıq və cihazlarla təchiz olunmuş nəzarət olunan mühitdir. Bu, sadəcə bir bina və ya otaq deyil, daha çox mürəkkəb təcrübələr aparmaq üçün nəzərdə tutulmuş, hərtərəfli planlaşdırılmış və tənzimlənmiş bir sistemdir.
Laboratoriyaların əhatə etdiyi sahələr çox genişdir: kimya, fizika, biologiya, tibb, mühəndislik və s. Hər bir sahənin özünəməxsus avadanlıq və təchizatı vardır. Məsələn, bir kimya laboratoriyasında büretlər, kolbalar, qızdırıcılar, spektrofotometrlər tapıla bilərkən, biologiya laboratoriyasında mikroskoplar, inkubatorlar, sentrifuqa cihazları və genetik tədqiqatlar üçün müasir texnologiyalar mövcuddur. Hər laboratoriya özünün spesifik tədqiqat obyekti və metodlarına malikdir.
Laboratoriyaların əhəmiyyəti, elmin və texnikanın inkişafında oynadıqları rolda əks olunur. Yeni kəşflər, yeni dərmanlar, yeni materiallar – bunların hamısı laboratoriyalarda aparılan zəhmətkeş işlərin nəticəsidir. Laboratoriyalar sadəcə elm adamlarının və mütəxəssislərin iş yeri deyil, eyni zamanda təhsil və təlim mərkəzləridir. Gələcəyin alimləri və mütəxəssisləri laboratoriyalarda əldə etdikləri biliklər və bacarıqlar sayəsində inkişaf edir və peşəkarlıqlarını artırırlar.
“Laboratoriya” sözünün etimologiyası, latın dilindəki “laboratorium” sözündən götürülmüş “işləmək” mənasına istinadən, bu mühitin əsas funksiyasını – elmi və texniki tədqiqatlar üçün səylə işləmək – aydın şəkildə əks etdirir. Bu səylər nəticəsində əldə edilən kəşflər isə bəşəriyyətin rifahı üçün əvəzolunmazdır.