izahlı lüğət 2 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Quşqulanmaq (f.): Bu söz, əsasən, qorxu və ya həyəcandan irəli gələn, bədəndə hiss olunan titrəməni, əsəbiliyi, narahatlığı ifadə edir. Sadəcə "hürkmək" və ya "titrəmək"dən fərqli olaraq, quşqulanmaq daha çox daxili bir həyəcanı, nəzarətsiz bir əsəbiliyi ifadə edir. Sözün əsasında yatan duyğu, qorxunun sərhədində olan bir narahatlıqdır; sanki insan (və ya heyvan) təhlükə hiss edir, amma tam olaraq nədən qorxduğunu bilmir.

Misal olaraq verilən cümlədə, köpəyin dəvə karvanının zəng səslərindən quşqulanması, onun qeyri-adi səslərdən qaynaqlanan bir narahatlıq və ya qorxu hissi keçirdiyini göstərir. Köpək açıq şəkildə qaçmır və ya hücum etmir, ancaq daxili bir gərginlik içərisindədir, titrəyir və əsəbləşir. Bu titrəmə, qorxuya daha yaxındır, amma qorxu hələ də tam şəkildə özünü göstərməyib. Beləliklə, "quşqulanmaq" sözü, qorxu ilə narahatlıq arasındakı incə fərqi əks etdirir.

Maraqlı bir fakt olaraq, "quşqulanmaq" sözünün etimologiyası və mənşəyi daha ətraflı tədqiq olunmalıdır. Sözün tərkib hissələri və ya ona yaxın mənalı sözlərin araşdırılması, sözün mənasının daha dərin bir anlama sahib olduğunu göstərə bilər. Belə ki, sözün təsvir etdiyi duyğunun, quşların qanad çırpması ilə əlaqələndirilməsi və ya digər heyvanların bədəndəki titrəmə hərəkətləri ilə əlaqələndirilməsi mümkündür. Bu da sözün mənasının daha poetik və metaforik bir təfsirini ortaya çıxara bilər.

Nəticə olaraq, "quşqulanmaq", sadəcə bir fiziki hərəkəti deyil, daha çox bir psixoloji vəziyyəti ifadə edən çoxşaxəli bir sözdür. Bu sözün ifadə etdiyi incə duyğular, onu Azərbaycan dilinin zəngin ifadə vasitələri arasında xüsusi bir yerə qoyur.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz