izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qurtuldatmaq feli, əsasən Azərbaycanın şimal-qərb bölgələrində (Quba, Şəki və s.) geniş yayılmış dialektal bir sözdür. Lüğətlərdə sadəcə "qurt-qurt içmək və ya tökmək" kimi izah olunsa da, mənası daha zəngin və incəliklərlə doludur.

Qurtuldatmaq hərəkəti, içkinin son damlasına qədər içilməsini və ya tökülməsini ifadə edir. Sadəcə içmək və ya tökmək deyil, bu hərəkətin sonuna qədər, həvəslə və tam olaraq yerinə yetirilməsini bildirir. Sözün kökündəki "qurt" (qurtarmaq, tamamlamaq mənasında) və "-datmaq" (etmək, yerinə yetirmək şəkilçisi) birləşməsi, hərəkətin hərtərəfli və tam şəkildə icra olunduğunu vurğulayır.

Misal olaraq verilən cümlədəki "Qarı stəkanının son damlasını da qurtuldadıb..." ifadəsi, qadının içkiyə olan ehtiramını, son damlasına qədər dəyərləndirməsini göstərir. Sadəcə içmək deyil, hərəkətin tam olaraq, ehtiramla və minnətdarlıqla icra olunduğunu ifadə edir. Bu baxımdan, "qurtuldatmaq" sadəcə bir hərəkəti deyil, həm də bir münasibəti, bir duyğunu əks etdirir.

Beləliklə, "qurtuldatmaq" sözü, sadə bir hərəkəti ifadə etməklə yanaşı, mədəni və sosial məzmun da daşıyır. Bu sözün istifadəsi, danışanın mədəniyyətinə, dilinin zənginliyinə və incəlikləri hiss etmə qabiliyyətinə işarə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz