Qulaqcıq sözü Azərbaycan dilində "kiçik qulaq" mənasında işlənir. Bu, sözün əsas və ən geniş yayılmış mənasıdır. Təsəvvür edin ki, qulaq kimi bir orqanın kiçildilmiş, miniatür bir versiyası. Anatomik cəhətdən bu təsvir olduqca uyğundur, çünki qulaqcıqlar həqiqətən də qulağın bəzi xüsusiyyətlərini xatırladan kiçik boşluqlardır.
Lakin qulaqcıq sözünün daha maraqlı və spesifik bir mənası da mövcuddur: biologiyada, xüsusilə balıqların ürək anatomiyasında. Balıqların ürəyi iki əsas hissədən ibarətdir: qulaqcıq və qarıncıq. Qulaqcıq, qan dövranı sistemində qanın ürəyə daxil olduğu, qarıncıqdan isə bədənə vurulduğu hissədir. Yəni, bu halda qulaqcıq, sadəcə kiçik bir qulaq deyil, ürəyin qan qəbul edən hissəsidir. Bu mənada "qulaqcıq" sözü insan qulağının formasına görə deyil, funksiyasına görə müəyyən bir oxşarlığa əsaslanaraq istifadə olunur - hər ikisi də bir növ “qəbul edən” rolunu oynayır.
Beləliklə, "qulaqcıq" sözünün mənası kontekstdən asılı olaraq dəyişir. Əgər sadə, hər gün istifadə olunan bir dil kontekstidirsə, "kiçik qulaq" mənası daha uyğundur. Ancaq biologiya, anatomiya və ya tibb sahəsində istifadə olunarsa, məna "balıq ürəyinin qan qəbul edən hissəsi" olaraq dəqiqləşir. Bu iki mənanın bir-biri ilə əlaqəsi analoji və metaforik xarakter daşıyır: hər iki halda da bir qəbul edən quruluşdan söhbət gedir.