Qozqurab (lat. Cyperus esculentus) Azərbaycan dilində istifadə olunan bir bitki adıdır. Tarlalarda, xüsusilə suvarılan ərazilərdə, torpaq altında yetişən bu bitki, görünüşünə görə kartof ilə müəyyən dərəcədə oxşarlıq təşkil edir, lakin onlardan tamamilə fərqli bir növdür. Əslində, qozqurab süsənkimilər fəsiləsinə aid olan bir bitkidir və onun yeraltı hissəsində, torpaq altında toplanan kiçik, yumru kök yumruları əmələ gəlir.
Bu kök yumruları, adətən, qoz ölçüsündə olur və qozun dadına bənzər bir şirin, bir az da qozvari dadı olur. Ona görə də “qozqurab” adı da bu xüsusiyyətinə istinadən verilmişdir. Qozqurabın yumruları insan qidası kimi də istifadə oluna bilər; onlardan müxtəlif yeməklərin hazırlanmasında, həmçinin qənnadı məmulatlarının istehsalında istifadə edilir. Qədim zamanlardan bəri bir çox mədəniyyətlərdə qozqurab məhsulu həm qida, həm də dərman məqsədləri üçün istifadə olunmuşdur.
Qozqurab yalnız qida mənbəyi deyil, həm də əhəmiyyətli ekoloji funksiyalara malikdir. Torpağı zənginləşdirməyə, eroziyanı azaltmağa kömək edir. Bundan əlavə, qozqurabın kök sistemi torpağın strukturunu yaxşılaşdırır və suyun saxlanmasına kömək edir. Beləliklə, qozqurab sadəcə bir kök bitkisi deyil, həm də ətraf mühitin sağlamlığı üçün faydalı olan bir bitkidir.
Maraqlı bir fakt kimi qeyd etmək lazımdır ki, qozqurabın yumruları, həmçinin “chufa” və ya “tiger nut” kimi də tanınır və bir çox ölkələrdə populyar bir qidadır. Onlardan süd, un, şərbət və digər məhsullar istehsal olunur. Qozqurabın zəngin qida tərkibi sayəsində, müxtəlif vitaminlər və minerallar ehtiva edir.