Qırçınlama sözü "qırçınlamaq" feilindən törəmə olub, əsasən metalların səthinin xüsusi bir üsulla işlənməsini, daha dəqiq desək, qırçınlama prosesini bildirir. Bu prosesdə materialın səthi xırda, düzensiz qırıntılar əmələ gətirərək mexaniki olaraq qırılır və ya deformasiyaya uğrayır. Nəticədə səthin quruluşu dəyişir, daha kobud və pürüzlü hala çevrilir.
Qırçınlama müxtəlif məqsədlər üçün tətbiq oluna bilər. Məsələn, metalların yapışma qabiliyyətini artırmaq, səthə müəyyən bir toxuma vermək, aşınmaya davamlılığını yüksəltmək və ya estetik görünüş yaratmaq üçün istifadə olunur. Proses əl alətləri ilə, eləcə də müasir texnologiyalardan istifadə edilərək həyata keçirilə bilər. Əl alətləri ilə qırçınlama daha çox sənətkarlıq işlərində, müasir texnologiyalar isə sənaye miqyaslı istehsallarda üstünlük təşkil edir.
Qırçınlama prosesi zamanı səthdə əmələ gələn qırıntılar materialın növündən, işlənmə üsulundan və tətbiq olunan qüvvədən asılı olaraq müxtəlif ölçülərdə və formalarda ola bilər. Bu qırıntılar səthin mexaniki xüsusiyyətlərinə, eləcə də görünüşünə təsir göstərir. Məsələn, daha iri qırıntılar daha kobud bir səth əmələ gətirir, daha xırda qırıntılar isə daha hamar bir səth yaradır.
Qırçınlama texnologiyası müxtəlif sahələrdə geniş tətbiq olunur: maşınqayırma, tikinti, sənətkarlıq və s. Həm də, qırçınlama prosesi bəzən metalların səthinin hazırlanması mərhələlərindən biri kimi digər emal üsullarından əvvəl tətbiq olunur. Belə ki, qırçınlama səthi təmizləyir, yapışma qabiliyyətini artırır və sonrakı emal proseslərinin daha effektiv həyata keçirilməsinə kömək edir.