izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qıfıllanmış: f. sif. Qıfıl ilə bağlanmış, kilidlənmiş vəziyyətdə olan. Bu söz, bir şeyin bağlanıb, istifadəyə, əldə edilməyə və ya girişə maneə törədən bir qurğu (qıfıl, asma kilid, şifrə və s.) ilə təmin edildiyini bildirir. Sadəcə bir mexaniki bağlanma deyil, həmçinin məcazi mənada da istifadə oluna bilər. Məsələn, bir problem "qıfıllanmış" ola bilər, yəni həlli çətin və mürəkkəbdir, və ya bir insanın zehni "qıfıllanmış" ola bilər, yəni fikirləşmə qabiliyyəti zəifləyib.

Misal olaraq, "kitabxanadakı qıfıllanmış şkaf" ifadəsi konkret bir fiziki bağlanmanı, "elm sahəsində qıfıllanmış qapılar" ifadəsi isə daha çox məcazi mənada, həllinə çətinlik çəkilən problemlər və ya gizli biliklərə maneə olan amilləri ifadə edir. Belə ki, verdiyiniz nümunədə "elmin qıfıllanmış qapıları əməkçi xalqın üzünə açılır" cümləsi elmi biliklərə əlçatanlığın əvvəllər məhdudlaşdırıldığını, amma indi əməkçi xalqın da bu biliklərdən istifadə edə bilməsi imkanının yarandığını göstərir.

Qıfıllanmış sözünün əsasını təşkil edən "qıfıl" sözü özü də maraqlı bir tarixə malikdir. Fərqli mədəniyyətlərdə qıfılların dizaynı və istifadəsi əsrlər boyu inkişaf etmiş, texnologiyanın inkişafı ilə birlikdə daha mürəkkəb və təhlükəsiz qıfıllar yaradılmışdır. Bu baxımdan, "qıfıllanmış" sözü yalnız bir vəziyyəti deyil, həm də texnoloji və sosial inkişafla bağlı olan tarixi bir kontekstdə də dəyərləndirilə bilər.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz