izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qəsəmnamə (ər. qəsəm + fars. namə) – dini mərasimlərdə və ya hüquqi əməliyyatlarda verilən andın yazılı şəkildə təsbit olunduğu sənəd. Bu sənəd, bir şəxsin Allah qarşısında verdiyi andı, onun öhdəliklərini və ya bəyanatını rəsmi şəkildə təsdiq edir. Qəsəmnamənin məzmunu, and içən şəxsin kimliyi, verdiyi andın məzmunu, tarix və yer kimi məlumatları əhatə edir. Bəzən şahidlərin imzaları da qəsəmnamənin etibarlılığını artırmaq üçün əlavə olunur.

Tarix boyu müxtəlif mədəniyyətlərdə and içmək ənənəsi geniş yayılıb və bu andların yazılı formada sənədləşdirilməsinin özünəməxsus əhəmiyyəti olub. Qəsəmnamələr, həm dini mərasimlərdə, həm də hüquqi mübahisələrdə, ticarət əməliyyatlarında, miras bölüşdürülməsində və s. əhəmiyyətli rol oynayıblar. Məsələn, birinin miras payına dair iddiası qəsəmnamə ilə təsdiqlənə bilərdi. Ya da bir ticarət əməliyyatında tərəflər arasında etimad qurmaq üçün qəsəmnamədən istifadə olunardı. Qəsəmnamənin mövcudluğu, mübahisələrin həllində əhəmiyyətli sübut rolunu oynayırdı.

Müasir dövrdə qəsəmnamələrin əhəmiyyəti azalsa da, bəzi dini ayinlərdə və xüsusi hallarda hələ də tətbiq olunur. Lakin hüquqi baxımdan qəsəmnamənin əhəmiyyəti, müasir hüquq sistemlərindəki digər sübut vasitələri ilə müqayisədə nisbətən azdır. Çünki müasir hüquq daha çox yazılı müqavilələrə və digər etibarlı sübutlara əsaslanır. Ancaq tarixi və antropoloji baxımdan qəsəmnamələrin öyrənilməsi, müxtəlif mədəniyyətlərin hüquqi və dini anlayışlarını daha yaxşı başa düşməyə kömək edir.

Qeyd edilən "...hər ayinə tərəkəmənin … atı sənin üçün böy..." ifadəsi qəsəmnamənin mətnindən bir parça kimi görsənir və kontekst olmadan tam mənasını anlamaq mümkün deyil. Bu hissə, qəsəmnamədəki müəyyən bir şəxsin və ya əşyanın təsvirini ehtiva edir və bütövlükdə sənədin mənasını aydınlaşdırmaq üçün əlavə məlumata ehtiyac var.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz