izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qəmnak (ər. qəm və fars. …nak) – Kədərli, qəmli, qəmgin, üzüntülü olan; dərin bir kədər və ya üzüntü yaşayan. Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, ərəb dilindən götürülmüş "qəm" (kədər, üzüntü) sözü ilə farsca "-nak" (–li, –lıq) şəkilçisinin birləşməsindən əmələ gəldiyini görərik. Yəni, "qəmnak" sözü əslində "qəmli" mənasını verir, lakin təkcə "qəmli" sözündən daha intensiv və dərin bir kədər və ya üzüntü duyğusunu ifadə edir. "Qəmgin" sözü ilə sinonim olsa da, "qəmnak" daha çox daxili bir sarsıntı, dərin bir melanxoli hissiyyatını əks etdirir.

Ədəbiyyatda "qəmnak" sözü çox mənalı və ifadəli şəkildə işlədilərək, şairlərin qəhrəmanlarının daxili dünyasını, dərin psixoloji durumlarını və ruhi əzablarını canlandırmaqda istifadə olunub. Misal olaraq, S.Ə.Şirvaninin şeirindən gətirilən misrada olduğu kimi, "qəmnak" sözü şairin dilinin kədərli və ümidsiz tərzini, özünü ifadə etmə formasını əks etdirir.

"Qəmnak etmək" ifadəsi isə birini kədərləndirmək, üzüntüyə salmaq, qəmə bələd etmək mənalarını daşıyır. Bu ifadə, fəaliyyət nəticəsində başqa birinin dərin kədər və ya üzüntü keçirməsinə səbəb olmaq kimi anlaşılır.

Beləliklə, "qəmnak" sözü sadəcə bir kədər ifadə etməklə kifayətlənməyib, dərin, təsirli və çox zaman melanxolik bir ruhi halı səciyyələndirir. Onun istifadəsi mətndə daha çox emosional rəngarənglik yaratmaq və əsərin obrazlılığını artırmaq məqsədilə olunur.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz