izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qəmalud sözü klassik Azərbaycan ədəbi dilinin zəngin leksikasından götürülmüş, əsasən kədər, qəm və hüzünlə əlaqəli duyğuları ifadə edən bir sifətdir. Ərəb dilindən "qəm" və Fars dilindən isə "-alud" şəkilçisinin birləşməsindən əmələ gəlmişdir. "-alud" şəkilçisi "bağlı", "meylli", "yaxın" kimi mənaları ifadə edir və bu da sözün mənasına dərinlik qatır. Beləliklə, "qəmalud" sadəcə kədərli olmaqdan daha çox, qəmə bağlı, qəmin əsarətində olan, qəmə batmış vəziyyəti ifadə edir.

Qəmalud sadəcə bir insanın vəziyyətini deyil, həm də qəmli bir mənzərəni, hadisəni və ya hətta musiqini təsvir etmək üçün istifadə edilə bilər. Məsələn, "qəmalud bir səhər", "qəmalud bir nəğmə" ifadələri əsərin ümumi əhval-ruhiyyəsini dərhal müəyyənləşdirir. Sözün klassik ədəbiyyatda istifadə olunması onun zərifliyini və ifadə gücünü daha da artırır. Müasir dilə nisbətən daha nadir hallarda istifadə olunmasına baxmayaraq, "qəmalud" sözü ədəbi əsərlərə xüsusi bir rəng qatır və oxucunun təxəyyülünü daha da zənginləşdirir.

Misal olaraq verilən "Dərdim məgər azdır ki, sən də sübh vaxtı bu qəmalud söhbəti..." misrasında "qəmalud söhbət" ifadəsi sadəcə kədərli bir söhbətdən daha çox, qəm və hüzün dolu, ruhu sarsıdan bir söhbəti ifadə edir. Bu sözün ifadə gücü, oxucuya hadisənin ağırlığını və qəhrəmanın duyğularının dərinliyini daha aydın şəkildə çatdırır. "Qəmalud" sözü, zaman keçsə də, öz ifadə qüvvəsini itirməmiş, əksinə, özünün nadirliyi ilə daha da qiymətləndirilən bir söz olaraq qalmaqdadır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz