Qazma₂: Yeraltı, insan tərəfindən qazılmış və yaşayış məqsədi ilə istifadə olunan bir növ daxmadır. Sadəcə "yerin altında qazılmış yer" ifadəsindən daha çox mənaya malik olan bu termin, tarix boyu müxtəlif mədəniyyətlərdə yaşayış yeri kimi istifadə edilən müxtəlif strukturları əhatə edir. Qazmanın ölçüsü, forması və tikinti texnikası coğrafi yer, mövcud olan materiallar və məskunlaşan qrupun ehtiyaclarına görə dəyişir.
Qazmalar müvəqqəti sığınacaq kimi və ya daimi yaşayış yeri kimi istifadə oluna bilər. Müvəqqəti qazmalar, məsələn, ovçular və yığanlar tərəfindən qısa müddətli qalmaq üçün istifadə oluna bilərdi. Daimi qazmalar isə daha böyük, daha mürəkkəb strukturlar ola bilər, nəsildən-nəsil ötürülən ailələr və ya kiçik icma qrupları üçün davamlı yaşayış təmin edərdi. Hətta bəzi hallarda bu qazmalar, torpağın üst qatının qorunması sayəsində, çox əlverişli mikroiqlim şəraiti təmin edə bilərdi.
Tarixi mənbələr və arxeoloji qazıntılar qazmaların müxtəlif formalarını göstərir: bəziləri sadə çuxurlardan, bəziləri isə daha mürəkkəb tunel və otaq sistemlərindən ibarət ola bilərdi. Daxili dizaynı və əlavə qurğuları da yaşayanların ehtiyaclarına və bacarıqlarına bağlı olaraq dəyişirdi. Məsələn, qazmanın daxili divarları oduncaq, daş və ya heyvan dəriləri ilə örtülə bilərdi; işıqlandırma üçün şam, məşəl və ya digər işıq mənbələrindən istifadə olunardı.
Qazmaların tikilməsində istifadə olunan üsullar və materiallar iqlim şəraiti və yerli resurslardan asılı olaraq fərqlənirdi. Soğuq iqlim şəraitində, qazmalar torpağın təbii izolyasiyasından faydalanmaq üçün yerə daha dərin qazılırdı. İsti iqlim şəraitində isə daha səthi qazmalar üstünlük təşkil edirdi. Bu yaşayış formaları insan tarixində əhəmiyyətli rol oynamış, qədim insanların ətraf mühitə uyğunlaşmaq və özünü qorumaq üçün istifadə etdiyi strategiya kimi öz izini qoymuşdur. Qırıq bir şam işığında belə bir qazmada yaşam, müasir rahatlıqlardan uzaq, həyatın çətin, lakin eyni zamanda özünəməxsus bir təcrübəsini təmsil edir.