izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qarzaqlanmaq sözü, Azərbaycan dilinin izahlı lüğətlərində ən çox qərzəklənmək ilə sinonim olaraq izah olunsa da, daha dəqiq və geniş bir şəkildə təhlil edilməyə ehtiyac duyur. Sadəcə "borca düşmək" mənasından daha çox şeyi əhatə edir.

Qarzaqlanmaq, yalnız maliyyə məsələsini deyil, həm də daha geniş mənada, bir şeyə, bir kimisə çox həddən artıq bağlı olmağı, ona çox həddən artıq ehtiyac duymağı, hətta asılılığı ifadə edə bilər. Bir növ "batmaq", "qapalı qalmaq", "əsir olmaq" mənalarını da özündə ehtiva edir. Məsələn, bir insan əgər "qarzaqlanmış" bir əlaqədədirsə, bu o deməkdir ki, o əlaqədən çıxmaq üçün müəyyən çətinliklər yaşayır, hətta əlaqəyə qarşı asılılıq yaşayır və bu asılılıqdan qurtulmaq istəyə bilər, lakin bunu edə bilmir.

Qarzaqlanmaq sözü, qədim türk dillərindən gələn "qarız" (borc) sözü ilə əlaqədardır və zaman keçdikcə mənası genişlənərək daha çox metaforik bir istifadə qazanmışdır. Bu istifadə zamanı yalnız maddi deyil, mənəvi, emosional və hətta psixoloji asılılığı ifadə etmək üçün də istifadə edilə bilər. Məsələn, "o, pis vərdişlərə qarzaqlanmışdı" deyəndə, sadəcə maddi mənada borclu deyil, həm də pis vərdişlərə aludə olduğunu, onlardan asılı olduğunu vurğulamaq istəyirik.

Beləliklə, qarzaqlanmaq sözü sadəcə borca düşmək deyil, daha geniş mənada bir şeyə, bir kimisə həddən artıq bağlılıq, asılılıq və bu bağlılıqdan azad olmaqda yaşanan çətinliklər mənasını verir. Bu baxımdan, qərzəklənməkdən daha zəngin və çoxşaxəli bir məna daşıyır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz