izahlı lüğət 1 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qarama: Azərbaycan dilinin zəngin leksikasında özünəməxsus yer tutan "qarama" sözü, əsasən çay və bulaqların ətrafında yaranan, palçıqlı və bataqlıq xarakterli su sahələrini ifadə edir. Bu, sadəcə "gölməçə" və ya "bataqlıq"dan fərqli olaraq, daha çox spesifik bir əraziyə, əsasən də suyun çirkli, palçıqlı olması ilə səciyyələnən yerə işarə edir. Sözün təsviri mənası, suya batmış torpaq hissələrinin, palçığın və bitkilərin qarışığından əmələ gələn, ləng, hərəkət etmək çətin olan bir ərazini canlandırır.

Qaramanın yaranması üçün əsas şərt suyun durğun olmasıdır. Çay və bulaqların ətrafında suyun axını yavaşladıqda, palçıq hissəcikləri çökür və tədricən bataqlıq ərazilər əmələ gəlir. Bu ərazilərdə bitki örtüyü də xüsusiyyətli olur: suya davamlı bitkilər, otlar və bəzən ağaclar qaramanın səciyyəvi mənzərəsini tamamlayır.

Folklor və ədəbiyyatda "qarama" sözü tez-tez təbiətin vəhşiliyini, gizlilik dolu yerlərini ifadə etmək üçün işlədilir. Məsələn, "donuz qaramaya girdi" ifadəsi, həm də əlçatmaz, çətin keçilən bir ərazini simvolizə edir. Bu da qaramanın yalnız coğrafi bir anlayışdan daha geniş məna daşıdığını göstərir.

Ümumiyyətlə, "qarama" sözü, sadə bir coğrafi termin olmaqdan kənara çıxaraq, Azərbaycan dilinin məcazi ifadə imkanlarını zənginləşdirən, rəngarəng və təsviri bir söz kimi öz yerini qoruyub saxlayır. Onun tərkibindəki emosional yük, ərazinin təbiətini deyil, həm də əhval-ruhiyyəni, ətraf mühitin xüsusiyyətlərini daha aydın şəkildə ifadə edir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz