izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Qallar – eramızdan əvvəl IV-I əsrləri əhatə edən tarixi dövrdə indiki Fransa və Belçika ərazisinin əhəmiyyətli bir hissəsini məskunlaşdırmış qədim kelt tayfalarının ümumi adıdır. "Qallar" termini Roma mənbələrindən gəlir və onların bu tayfalara verdiyi adın latınlaşmış formasıdır. Əslində, müxtəlif kelt qruplarından ibarət olan Qalların vahid bir mədəniyyət və siyasi quruluşları yox idi; bölgələr üzrə fərqli tayfalar, öz dilləri, adət-ənənələri və sosial iyerarxiyaları ilə fərqlənirdilər.

Onların cəmiyyəti əsasən kənd təsərrüfatına əsaslanırdı; taxılçılıq, heyvandarlıq və bağçılıq geniş yayılmışdı. Dəmir emalatçılığı və sənətkarlıq da inkişaf etmişdi. Qalların ictimai quruluşu kompleks idi və müxtəlif tayfalarda fərqli ola bilsə də, ümumiyyətlə, başçılıq edən zadəgan təbəqəsi, əkinçi kütlə və hərbçilərdən ibarət idi. Döyüşçülər, cəmiyyətdə mühüm rol oynayırdılar və tez-tez tayfalar arasında və Roma ilə müharibələrdə iştirak edirdilər.

Qalların mədəniyyəti zəngin və rəngarəng idi. Onların dini inancları politeistik idi və müxtəlif tanrılara, əsasən təbiət hadisələrinə və əkinçiliyə bağlı tanrılara sitayiş edirdilər. Druidlər – Qalların din adamları və kahinləri – cəmiyyətdə nüfuzlu bir mövqe tuturdular. Qalların sənətkarlığı, xüsusilə də dəmir əşyalarının hazırlanması və bəzədilməsi ilə seçilirdi. Onların yaşayış məskənləri, qala-şəhərləri və məqbərələri haqqında arxeoloji tapıntılar bu mədəniyyətin zənginliyindən xəbər verir.

Roma imperiyası ilə uzun müddət davam edən toqquşmalar Qalların tarixində mühüm rol oynamışdır. Julius Sezarın Qalliya fəthləri (e.ə. 58-50-ci illər) Qalların müstəqilliyinə son qoymuş və bu ərazini Roma imperiyasının tərkibinə qatmışdır. Bu fəthlərlə bağlı Sezarın "Qallik Müharibələri" adlı əsəri həm tarixi, həm də ədəbi əhəmiyyət kəsb edir. Roma hakimiyyəti altında Qallar yavaş-yavaş Romanlaşmış, lakin öz mədəniyyətlərinin izlərini qoruyub saxlamışlar.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz