Qalaylatma, "qalaylatmaq" felindən törəmiş bir isimdir. Sadəcə olaraq qalaylama prosesini, yəni bir səthin qalayla örtülməsini bildirir. Lakin bu, adi bir örtmə prosesindən daha çox şeydir. Qalaylatma, metal səthlərin korroziyadan (paslanmadan) qorunması üçün əsas üsullardan biridir. Qalayın kimyəvi xassələri, xüsusilə də havada oksidləşməyə qarşı müqaviməti, onu bu məqsədlə ideal hala çevirir.
Qalaylatma prosesi müxtəlif üsullarla həyata keçirilir. Bunlara qalaylama hamamı (əritmə yolu ilə), qalay tozunun səthə püskürtülməsi, elektrolitik qalaylama və s. daxildir. Hər bir üsulun öz üstünlükləri və çatışmazlıqları var, seçim isə əsasən qalaylanacaq səthin materialından, ölçülərindən və istismar şəraitindən asılıdır.
Tarixən qalaylatma, əsasən qida sənayesində geniş istifadə olunurdu. Qalay qablar, konserv qutuları və digər qida saxlama qablarının istehsalında paslanma əleyhinə qoruyucu təbəqə kimi mühüm rol oynayırdı. Bu gün də qalaylatma, qida sənayesində istifadə olunmaqla yanaşı, avtomobil sənayesində, elektronika istehsalında və digər sahələrdə də tətbiq olunur. Misal üçün, elektronika komponentlərinin lehimlənməsi prosesində qalaylatma əvəzedilməzdir.
Qalaylatmanın əhəmiyyəti yalnız texniki tərəfi ilə məhdudlaşmır. Bu proses, uzun illər boyu insan həyatında əhəmiyyətli rol oynamış, qida məhsullarının uzun müddət saxlanılmasını təmin etmiş və müasir texnologiyaların inkişafına öz töhfəsini vermişdir. Qısaca desək, "qalaylatma" sadə bir sözün arxasında gizlənən geniş bir texnoloji və tarixi prosesdir.