izahlı lüğət 2 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Köpəş sözü Azərbaycan dilində əsasən "şişmiş, köpmüş" mənasında işlənən bir sifətdir. Bu, sadəcə fiziki şişkinliyi deyil, həm də içərisində qazların toplanması nəticəsində yaranmış bir şişkinliyi ifadə edir. Məsələn, "köpəş qarın" ifadəsi qarın nahiyəsində qazların toplanması və bunun nəticəsində şişkinlik yaranması deməkdir. Bu şişkinlik ağrı ilə müşayiət oluna bilər və ya olmaya da bilər.

Sözün etimologiyasına nəzər salsaq, "köpək" sözü ilə əlaqəli olduğunu görərik. "Köp" felindən törəmiş "köpəş" şişkinliyin vizual təsvirini, köpəyən, qabaran bir görünüşü əks etdirir. Yəni, köpəş bir şey səthinin köplənməsinə bənzər, qeyri-bərabər bir şişkinliyə malikdir. Bu mənada, "köpəş" sadəcə "şiş" sözündən daha dəqiq və təsviri bir ifadədir.

Maraqlı bir məqam da odur ki, "köpəş" sözü bəzən məcazı mənada da işlədilə bilər. Məsələn, həddindən artıq qürurlanmış, özünü çox əhəmiyyətli hesab edən bir insan üçün "köpəşmiş" ifadəsi işlənə bilər. Bu, həmin insanın həqiqətən də "şişmiş" və ya "köpmüş" bir vəziyyətdə olduğunu deyil, daha çox onun özünə qarşı həddən artıq müsbət qiymətləndirmədə olduğunu ifadə edir. Beləliklə, "köpəş" sözü həm konkret, həm də məcazı mənalarda işlədilən maraqlı bir söz nümunəsidir.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz