izahlı lüğət 0 baxış 0 reaksiya Düzəliş

Koruxma sözü, "koruxmaq" fellərinin məsdəri olub, əsasən Azərbaycan dilinin şivələrində geniş yayılmış bir termindir. Lüğətlərdə qısa və ümumi şəkildə izah olunmasına baxmayaraq, mənası daha zəngin və çoxşaxəlidir.

Əsas mənası qorxu, qorxunc bir şeyə məruz qalma, qorxu hissi ilə dolu olma vəziyyəti deməkdir. Lakin sadəcə "qorxu" mənasından daha çox, təhlükənin yaxınlığı, qaçılmazlığı, özünü müdafiəsiz hiss etmə və çarəsiz qalma hisslərini daha güclü ifadə edir. Bu, birdən-birə baş verən, gözlənilməz bir qorxu halını, həmçinin qorxunun bədəni bürüyən bir təsir kimi təsvir edir.

Koruxma, sadəcə bir duyğu deyil, həm də bu duyğunun fiziki təzahürlərini özündə əks etdirir. Ürəyin sürətlə döyünməsi, əllərin titrəməsi, nəfəs darlığı, bədəndə donma hissi koruxmanın tipik əlamətləridir. Bu baxımdan, sadəcə "qorxu" sözü ilə tam sinonim deyildir, daha intensiv və fiziki təsirini daha güclü ifadə edir.

Şivələrdə istifadəsinin genişliyi, koruxma sözünün fərqli kontekstlərdə, fərqli intensivlikdə istifadə olunmasına imkan verir. Məsələn, qaranlıq bir yerdə tək qalmaqdan duyulan koruxma ilə, böyük bir heyvanın hücumundan qaynaqlanan koruxma arasında fərq aydın hiss olunur. Birinci halda koruxma daha çox narahatlıq və təlaş hissi ilə müşayiət olunursa, ikinci halda qorxu daha şiddətli və həyati təhlükəni hiss etdirir.

Nəticə etibarilə, "koruxma" sözü, sadəcə lüğətlərdə qeyd olunan qısa izahdan daha əhatəli və zəngin bir mənaya malikdir. O, qorxu hissinin intensivliyini, fiziki təzahürlərini və insanın özünü müdafiəsiz hiss etməsini tam olaraq əks etdirən şivə sözüdür və Azərbaycan dilinin zənginliyinə əlçatmaz bir dəyər qatır.

Söz-söhbət (0)

Bu haqda yaz